ჟიულ ვერნი

Juln Verni
დაიბადა : 1828 წ
გარდაიცვალა : 1905 წ

ფრანგი მწერალი, მეცნიერულ-ფანტასტიკური რომანის ჟანრის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. ლიტერატურული მოღვაწეობა დაიწყო პიესების წერით, მაგრამ წარმატებას ვერ მიაღწია (ვოდევილი ''შეუწყვეტელი მეგობრობა'' (1850 წ.). 50-იანი წწ. დასასრულს გადაწყვიტა შეექმნა მეცნიერული რომანი, რომელიც, მისივე თქმით, შეაერთებდა გუშინდელ რომანტიზმს დღევანდელ რეალიზმთან და ხვალინდელი დღის სიმბოლოსთან. მან დაიწყო მეცნიერული დარგების საფუძვლიანი შესწავლა. აქვეყნებდა მოთხრობებს, პოპულარულ ნარკვევებს, წერილებს, სახელი მოუხვეჭა 1862 წ. გამოქვეყნებულმა რომანმა ''ხუთი კვირა საჰაერო ბურთზე'', ამის შემდეგ ჟიულ ვერნმა შექმნა ''არაჩვეულებრივი მოგზაურობის'' 65-ტომიანი ისტორია, რომელშიც გაერთიანდა არაერთი მეცნიერულ-ფანტასტიკური, სათავგადასავლო, გეოგრაფიული და სოციალურ-სატირული რომანი თუ მოთხრობა. მსოფლიო აღიარება მოუპოვეს რომანებმა: ''მოგზაურობა დედამიწის ცენტრისაკენ'' (1869 წ), ''დედამიწიდან მთვარისაკენ'' (1865 წ), ''მთვარის გარშემო'' (1869 წ), ''კაპიტან გრანტის შვილები'' (1967წ), ''80 000 კმ. წყალქვეშ'' (1969 წ), ''საიდუმლო კუნძული'' (1875 წ), ''15 წლის კაპიტანი'' (1878 წ) და სხვ.


პერსი ბისი შელი

persi bisi sheli
დაიბადა : 04.08.1792 წ
გარდაიცვალა : 08.07.1822 წ

1792 წლის 4 აგვისტოს პერსი ბისი შელი დაიბადა სასესკის საგრაფოში, მამამისი ინგლისის არისტოკრატიას ეკუთვნოდა.12 წლის პერსი იტონის სკოლაში მიაბარეს, სადაც არისტოკრატთა შვილები სწავლობდნენ.
1809 წელს შელიმ დაბეჭა და გამოაქვეყნა ლექსები, პოემა ''აგასფერი" და ორი რომანი. 1810 წელს დაამთავრა კოლეჯი და ოქსფორდის უნივერსიტეტში შევიდა. 1810 წელი აქვეყნებს პოლიტიკური ლექსების კრებულს ''მეფის მკვლელის ჩანაწერები", 1811 წელი იგი ქმნის პოემას ''დედა და შვილი სინამდვილის ზღაპარი."1813 წელი ''დედოფალი მაბი", 1814-1816 წლებში იგი იძულებული გახდა ხელი აეღო აქტიურ პოლიტიკურ გამოსვლებზე.
1914-1918 წ. პოემა ''დედოფალი მაბ" თექვსმეტჯერ გამოიცა მილიონამდე ტირაჟით, 1815 წელს გამოიცა ''ალასტორი, ანუ მარტოობის სული'', 1816-1819 წ. პოემა ,,დედოფალი მაბი" ითარგმნა გერმანულ და ფრანგულ ენებზე.
1816 წელი შექმნა პოემა ''ალასტორი, ანუ მარტოობის სული." 1819 წელს - ''ოდა თავისუფლებისათვის მებრძოლთ ანარქიის მასკარადი, 1819 წელს - ''განთავისუფლებული პრომეთე", 1819 წელს ''ანარქიის ნიღაბი", 1820 წელს შექმნა რევოლუციურ-რომანტიკულად რომანი ''ჩენჩი", 1821 წელს - ''ეპიპსიხიდიონი", 1821 წელს -''ტირანი-მსხვილფეხა."
1822 წლის 8 ივლისს შელი 30 წლის დაიღუპა ზღვაზე მოულოდნელად ამოვარდნილი ქარიშხლის დროს.


პროსპერ მერიმე

prosper merime
დაიბადა : 28.09.1803 წ
გარდაიცვალა : 23.09.1870 წ

პროსპერ მერიმე დაიბადა 1803 წელს პარიზში, პროგრესულად მოაზროვნე ხელოვანთა ოჯახში. ის დადიოდა 1815 წლიდან ნაპოლეონ ალიას ჰენრი IV-ის სახელობის ლიცეუმში. მიუხედავად იმისა, რომ პროსპერ მერიმემ დაამთავრა სორბონის უნივერსიტეტის იურიდიული ფაკულტეტი, იგი იმთავითვე იყო დაინტერესებული ისტორიით, არქეოლოგიით, ხელოვნებით, განსაკუთრებით ქანდაკებით, არქიტექტურით და, აგრეთვე, თანამედროვე და კლასიკური ენებით. ცხოვრების გზის განსაზღვრაში გადამწყვეტი შეიქნა 1822 წელი, როცა 19 წლის ჭაბუკი შეხვდა მის უფროს თანამედროვეს, მომავალ მეგობარს, სტენდალს, რომლის მეშვეობით ის დაუახლოვდა პარიზის რომანტიკოს მწერალთა უმრავლესობას, მათ შორის ვიქტორ ჰიუგოს.
1825-1826 წლებში მერიმემ იმოგზაურა ინგლისში, 1830 წელს - ესპანეთში, სადაც მან ნაპოლეონ III-ის მომავალი მეუღლე ეჟენი გაიცნო, რომელსაც ფრანგულ ენას ასწავლიდა. მისი მეოხებით მერიმე მეორე იმპერიის სენატორიც კი გახდა და დიდად დაუახლოვდა სასახლის წრეებს, სამწერლო ასპარეზზე პროსპერ მერიმე გამოდის რესტავრაციის ეპოქის ოციან წლებში, რომანტიკოსებითვის ჩვეული ლიტერატურული მისტიფიკაციით „კლარა გაზიულის თეატრი", კრებულში თავდაპირველად შეტანილი იყო შემდეგი პიესები: „ესპანელები დანიაში", „დედაკაცი ეშმაკია", „ცა და ჯოჯოხეთი", „აფრიკული სიყვარილი" და „ინეს მენდო". კრებულის შემდგომ გამოცემას მწერალმა კიდევ დაუმატა ორი პიესა - „შემთხვევა" და „წმინდა ზიარების ეტლი".
„კლარა გაზიულის თეატრს" მოჰყვა მერიმეს მეორე ლიტერატურული მისტიფიკაცია: „გიუზლა", ანუ ილირიული პოეზიის რჩეული. 1828 წელს მერიმემ გამოაქვეყნა ისტორიული დრამა - ქრონიკა, დამუშავებული შუა საუკუნეების ფეოდალური ჩაგვრისა და უკუღმართობის წინააღმდეგ, ივლისის რევოლუციის წინ მერიმეს ოპოზიციურმა განწყობილებამ გამოხატულება ჰპოვა ისტორიულ რომანში - „შარლ IX მეფობის ქრონიკა". მერიმეს პირველი და ცნობილი ნოველებია: „ტამანგო", „სანგრის აღება", „მატეო ფალკონე", „შარლ IX ზმანება", „ფედერიგო", „ეტრუსკული ლარნაკი" და სხვა. ეს ნოველები თავის დროზე ქვეყნდებოდა ცალ - ცალკე სხვადასხვა პერიოდულ გამოცემებში, შემდეგ კი დაახლოებით 1832 - 1833 წლებში გამოიცა ცალკე წიგნად „მოზაიკის" სახელწოდებით.
სიცოცხლის დასასრულს იგი ხელახლა უბრუნდება მხატვრულ შემოქმედებას და წერს სამ ნოველას: „ლურჯი ოთახი", „ჟუმანი" და „ლოკისი". 1856 წლიდან მერიმე ფიზიკურად მეტად დაუძლურდა ასთმის შედეგად. 1860 წელს, 26 წლიანი სამსახურეობრივი მოვალეობის შემდეგ, მან ისტორიული ძეგლების დაცვის მთავარი ინსპექტორის თანამდებობა დათმო და 1863 წელს უარი თქვა განათლების მინისტრის თანამდებობაზე. 1870 წლის 23 სექტემბერს მწერალი გარდაიცვალა. იგი კანში რანდ ჟას სასაფლაოზეა დაკრძალული.


იოანე დამასკელი

ioane damaskeli
იოანე დამასკელი (დ. დაახლოებით 675, დამასკო — გ. დაახლოებით 753), ბიზანტიელი ღვთისმეტყველი, ფილოსოფოსი და მწერალი. მართლმადიდებელი ეკლესიის წმინდანი, ხსენების დღე არის ძველი სტილით 4 დეკემბერი, ახალი სტილით - 17 დეკემბერი. ბერძნული პატრისტიკის სისტემატიზატორი. იოანე დამასკელი დაიბადა არაბი ქრისტიანის ოჯახში. საეკლესიო და საერო განათლება მიიღო სიცილიელი სამხედრო ტყვე კოზმასაგან, რომელთან ერთად ბერად შედგა (732) იერუსალიმში საბას მონასტერში, სადაც გააჩაღა სალიტერატურო მოღვაწეობა. გარდაცვლილი, 754 წელს საეკლესიო კრებაზე შეაჩვენეს ხატთაყვანისმცემლობისათვის. იოანე დამასკელი ამოცანად ისახავდა გაეერთიანებინა მრავალფეროვანი იდეური მასალა და შეექმნა დახშული მეცნიერული სისტემა. საეკლესიო დოგმებისა და არისტოტელეს ლოგიკის ბაზაზე შექმნა სქოლასტიკის მეთოდი. მისი მთავარი ფილოსოფიური და თეოლოგიური შრომაა „წყარო ცოდნისა“ (დაახლოებით 742). გავლენა მოახდინა ალბერტ დიდზე, თომა აკვინელზე და სხვებზე. მისი თხზულებანი გავრცელდა საქართველოში, ძველ რუსეთსა და სხვა ქვეყნებში. მისმა თეზისმა თეოლოგიისადმი ფილოსოფიის დაქვემდებარებულობის შესახებ დიდი გავლენა მოახდინა დასავლური სქოლასტიკის განვითარებაზე.
ლიტერატურის ისტორიაში იოანე დამასკელი შევიდა როგორც გამოჩენილი პოეტი, მთელი რიგი საეკლესიო საგალობლების ავტორი. აღსანიშნავია მისი პოლემიკური თხზულებები ხატმებრძოლთა იაკობიტთა, მანიქეველთა, ნესტორიანელთა წინააღმდეგ. აგრეთვე მრავალი ასკეტური და დოგმატური თხზულება-ჯომილია. ბიზანტიურ ჰიმნოგრაფიაში ღრმა კვალი დატოვა მისმა ე. წ. „კანონებმა“. იოანე დამასკელის მრავალი თხზულება ქართულად თარგმნეს ექვთიმე და გიორგი მთაწმიდელებმა ეფრემ მცირემ, არსენ იყალთოელმა და სხვებმა. არსენ იყალთოელის თარგმნით უხვად უსარგებლია სულხან-საბა ორბელიანს „სიტყვის კონის“ შედგენის დროს. იოანე დამასკელის თხზულების „წყარო ცოდნისა“ ხელნაწერი დაცულია კ. კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის ფონდებში (A-24, S-1468).


ნიკოლაი გოგოლი

nikolai gogoli
დაიბადა : 01.04.1809 წ
გარდაიცვალა : 04.03.1852 წ

ნიკოლაი გოგოლი (1809 - 1852) - უკრაინაში დაბადებული რუსი მწერალი. ხშირად უწოდებენ თანამედროვე რუსული რეალიზმის მამას. ნიკოლაი გოგოლი ერთ-ერთი პირველი რუსი მწერალი იყო, რომელმაც ქვეყნის ცხოვრების სტილი გააკრიტიკა. მიუხედავად იმისა, რომ მისი ადრეული ნამუშევრები უკრაინულ ატმოსფეროში აღზრდის ზეგავლენითაა გამსჭვალული, ის მუდამ რუსულად წერდა და მისი ნამუშევრები რუსული ლიტერატურის ტრადიციას ეკუთვნის. მის შედევრთა შორისაა რომანი "მკვდარი სულები" (1842), პიესა "რევიზორი" (1836, 1842) და მოთხრობა "შინელი" (1842).


ნიზამი განჯელი

nizami ganjeli
დაიბადა : 1141 წ
გარდაიცვალა : 1209 წ

ნიზამი განჯელი‎ (1141 - 1209), სრული სახელი ნიზამ ად-დინ აბუ მუჰამედ ილიას იბნ-იუსუფ იბ-ზაქი იბნ-მუაიდი, აზერბაიჯანელი პოეტი და ჰუმანისტი, წერდა სპარსულ ენაზე. სპარსული ლიტერატურის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი.
ნიზამი განჯელი დაიბადა ხელოსნის ოჯახში, განჯაში, სადაც თითქმის მთელი ცხოვრება გაატარა. დედამისი, რაისა, წარმოშობით ქურთი იყო, მამამისის სახელი, იუსუფი, ერთხელ ნახსენებია მის პოეზიაში, თუმცა მასზე სხვა ცნობები არ არსებობს. ნიზამი ადრე დობლებულა და ბიძასთან ცხოვრობდა. მისი ცხოვრების დეტალებზე ძალიან მწირი ინფორმაცია მოიპოვება.
XII საუკუნის აზერბაიჯანული პოეზია საკარო ხასიათის იყო, თუმცა ნიზამი განჯელი არ დასდგომია მეხოტბეობის გზას და სიკვდილამდე შეინარჩუნა შემოქმედებითი თავისუფლება. ნიზამი განჯელის ეკუთვნის ლირიკული ლექსების კრებული (დივანი) და "ხამსე" (ხუთეული) - 5 პოემა: "საიდუმლოებათა საგანძური" (1179), "ხოსროვ და შირინი" (1181), "ლეილი და მაჯნუნი" (1188), "შვიდი მზეთუნახავი" (1197) და "ისქანდერნამე" (დაახლ. 1200), რომელსაც ორ ნაწილად ჰყოფენ: "დიდების წიგნი" და "ბედნიერების წიგნი".
"საიდუმლოებათა საგანძური" 20 დიდაქტიკური ხასიათის, სიუჟეტურად ერთმანეთთან დაუკავშირებელი საუბრისაგან შედგება, ამიტომ თხზულებას პირობითად შეიძლება პოემა ეწოდოს. მისი ამოცანაა ავტორის ფილოსოფიურ-რელიგიური შეხედულებათა მხატვრული ფორმით გადმოცემა. შესავალი შეიცავს ნიზამი განჯელის პოეტურ შეხედულებებს.
მომდევნო სამმა პოემამ მთელი ეპოქა შექმნა ეპიკურ-რომანტიული მიმართულების განვითარებისათვის აღმოსავლელ ხალხთა ლიტერატურაში.
პოემა "ხოსროვ და შირინი" რეალისტური ნაწარმოებია, ზღაპრული და ფანტასტიური ელემენტების გარეშე, რაც იშვიათია აღმოსავლურ ლიტერატურაში. პოემაში "შვიდი მზეთუნახავი" მოთხრობილია მაჰრამ-გურის ცხოვრება. როგორც თავისი დროის შვილი, ნიზამი განჯელი სამართლიანი შაჰის იდეას ქადაგებს.
ნიზამი განჯელის შემოქმედებაში განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს პოემა "ისქანდერნამეს". მას საფუძვლად უდევს სპარსული და არაბული ქრონიკები, ქრისტიანული და ებრაული წყაროების მიხედვით ისქანდერი (იგივე ალექსანდრე მაკედონელი) იდეალური მეფეა, რომელიც სამართლიანობასა და ჭეშმარიტებას ეძებს, ცდილობს ამოხსნას ადამიანის არსებობის არსი. ნიზამი განჯელმა აღმოსავლელ პოეტთაგან პირველმა უმღერა ამ პოემაში თბილისის მშვენიერ ბუნებასა და მეგობრობას კავკასიელი ხალხის მეგობრობას, რომლებიც გაერთიანებული ძალით აღუდგნენ ალექსანდრე მაკედონელის ამიერკავკასიაში შემოსვლას. ნიზამი განჯელის შემოქმედებას კარგად იცნობდა XII-XIII სს. ქართველი მკითხველი საზოგადოება. მისდამი ინტერესი შემდეგაც არ შენელებულა. XVIII საუკუნეში გაჩნდა ნიზამი განჯელის პოემის ახალი ქართული რედაქციები.


ივან კრილოვი

ivan krilovi
დაიბადა : 02.02.1769 წ
გარდაიცვალა : 09.11.1844 წ

ივანე ანდრიას ძე კრილოვი (2 თებერვალი/13 თებერვალი, 1769 (სხვა მონაცემებით - 1768), მოსკოვი - 9 ნოემბერი/21 ნოემბერი, 1844, პეტერბურგი), რუსი იგავთმწერალი. დაიბადა ღარიბი ოფიცრის ოჯახში. 1782 წლიდან პეტერბურგში დასახლდა, მუშაობდა წვრილ მოხელედ. მისი პირველი ნაწარმოები - კომიკური ოპერა "მარჩიელი ქალი" (1782), მომდევნო რამდენიმე ტრაგედია და კომედია გამოირჩეოდა მამხილებელი პათოსით. 1789 წლიდან სცემდა სატირულ ჟურნალს "პოჩტა დუხოვ", რომელიც მთავრობამ აკრძალა. იგივე ბედი ეწია 1792 წელს დაარსებულ ჟურნალ "ზრიტელს". კრილოვი იძულებული გახდა პეტერბურგიდან წასულიყო.
პირველი იგავ-არაკები კრილოვმა 1806 მოსკოვში გამოაქვეყნა. ამავე წელს დაბრუნდა პეტერბურგში. 1807 წელს შექმნა სატირული კომედიები "გაკვეთილი ქალიშვილებს" და "მოდების დუქანი". 1809 წელს გამოვიდა კრილოვის იგავ-არაკების კრებული; სულ 9 კრებული - 200-მდე იგავი გამოსცა. კრილოვის იგავები რეალისტური, ჭეშმარიტად ხალხური შემოქმედების ნიმუშებია, რომლებშიც იშვიათი მხატვრული ძალით, ღრმა ფსიქოლოგიური სიმართლითა და სისადავით აისახა რუსი ხალხის ყოფა და ხასიათი, მისი შეხედულებები და მისწრაფებანი. კრილოვი ქადაგებდა ჰუმანურ იდეებს, ზნეობრივ სისპეტაკეს; დასცინოდა მლიქვნელობას, სიცრუეს, უმადურობასა და სხვ. მანკიერებებს ("გუგული და მამალი", "ბუზი და მგზავრი", "ღორი მუხის ქვეშ"). დიდად აფასებდა შრომის როლს საზოგადოების განვითარებაში, ებრძოდა უსაქმურობასა და პარაზიტიზმს ("ჭრიჭინა და ჭიანჭველა", "ფუტკარი და ბუზი", "ობობა და ფუტკარი"); ქებათა ქებას ასხამდა მომავლის საკეთილდღეოდ გამიზნულ უანგარო შრომას ("მოხუცი და სამი ახალგაზრდა"). სოციალურ-პოლიტიკური საკითხებისადმი მიძღვნილ იგავ-არაკებში კრილოვიამხელებდა უქნარა თავად-აზნაურებს უპირისპირებდა მათ მშრომელი გლეხობას ("ფოთლები და ფესვები", "ბატები"), ააშკარავებდა მეფის მოხელეთა თვითნებობასა და ანგარებას ("ნადირთა ჭირი", "კვარტეტი", "გლეხი და ცხვარი"). კრილოვის უღრმესი პატრიოტიზმი გამოვლინდა 1812 წელს სამამულო ომის წლებში შექმნილ იგავებში ("კატა და მზარეული", "მგელი საძაღლეში", "აღალი", "ყვავი და ქათამი").
კრილოვი დიდად პოპულარული იყო არა მარტო რუსეთში, არამედ სხვა ქვეყნებში, მათ შორის საქართველოშიც. 1832-1833 გ. ორბელიანმა თარგმნა კრილოვის 3 იგავი. 1852 წლიდან მისი იგავების თარგმანები გვხვდება ჟურნალ "ცისკარში". ცალკე წიგნად პირველად 1876 წელს გამოიცა (მთარგმნელი მ. ბებუთაშვილი), მეორედ - 1878 წელს (მთარგმნელი რ. ერისთავი). 1862-1906 წლებში ა. წერეთელმა ბრწყინვალედ თარგმნა და გადმოაკეთა კრილოვის 152 იგავი, რომლებიც მრავალჯერ გამოქვეყნდა ცალკე წიგნად. კრილოვს თარგმნიდნენ ი. გრიშაშვილი, კ. ჭიჭინაძე, ა. აბაშელი, გ. ცეცხლაძე, დ. გაჩეჩილაძე, ვ. გორგაძე და სხვები.


თეოდორ დრაიზერი

teodor draizeri
დაიბადა : 27.08.1871 წ
გარდაიცვალა : 28.12.1945 წ

თეოდორ ჰერმან ალბერთ დრაიზერი (27 აგვისტო, 1871, ტერე-ჰოტი, ინდიანა - 28 დეკემბერი, 1945, ჰოლივუდი), ამერიკელი მწერალი და საზოგადო მოღვაწე. დრაიზერის მშობლები - ჯონ დრაიზერი და სარა შენები ბეწვსართავის თანამფლობელები იყვნენ. ხანძრის შემდეგ, როდესაც ბეწვეულის მარაგი გაუნადგურდათ, მამამისი მშენებლობაზე მოეწყო, სადაც ის დაინვალიდდა. მოკლე ხანში ოჯახს ახალი უბედურება დაატყდა თავს, სამი უფროსი ვაჟი გარდაეცვალათ, რამაც ოჯახის საცხოვრებლი ადგილის ხანგრძლივი ცვლილებები გამოიწვია. საბოლოოდ ინდიანას შტატის პროვინციულ დაბა ტერე-ჰოტში დასახლდნენ. თეოდორი მეცხრე ბავშვი ოჯახში იყო ოჯახში. 1887 წელს მან სკოლა დაამთავრა. 1989 წელს ინდიანას უნივერსიტეტში ჩააბარა. ერთი წლის თავზე სწავლის შეწყვეტა მოუწია საფასურის გადაუხდელობის გამო. შემდგომ კლერკად და სარეცხის დამტარებელი ფურგონის მძღოლადაც კი მუშაობდა.
დრაიზერმა გადაწყვიტა რეპორტიორი გამხდარიყო. 1892-1894 წლებში გაზეთებში პიტსბურგი, ტოლედო, ჩიკაგო და სენტ ლუისი, იმუშავა. 1894 წელს ნიუ-იორკში გადავიდა. მისმა ძმამ პოლ დრესერმა მუსიკალური ჟურნალის "ევრი მანსის" ორგანიზება ითავა, დრაიზერს კი რედაქტორის ფუნქცია ერგო. 1897 წელს მან ჟურნალი დატოვა. წერდა მეტროპოლიტენის, ჰარპერსის და კოსმოპოლიტენის დაკვეთით. დრაიზერის ერთ-ერთი გამოქვეყნებული ლიტერატურული ნარკვევი გახლავთ ''ნიუ-იორკის არტისტული უბანი'', ლიტერატურულ-არტისტული თავშესაფარი ბროქსვილში (ჟურნალი მეტროპოლიტენი 1897 წლის ნოემბერი). თავის პირველი რომანის გამოქვეყნებამდე, 1900 წლამდე, დრაიზერმა გამოაქვეყნა 42 სტატია და რიგი პოემებისა.
ჩვეულებრივ, დრაიზერის რომანისტიკაზე საუბარს რომანით "და კერი" იწყებენ ხოლმე (1900). 1911 წელს დრაიზერმა თავისი მეორე რომანი ჯენი გერჰარდტი გამოაქვეყნა, რომანით ფინანსისტი (1912 წელი) დრაიზერმა თავისი მონუმენტური სურვილის ტრილოგია დაიწყო. ტრილოგიას საფუძვლად მილიონერ ჩ. იერქსის ცხოვრება უდევს (მეორე ტომი - ტიტანი გამოვიდა 1914 წელს. ხოლო მესამე ტომზე სტოიკოსი დრაიზერმა მუშაობა 1929 წელს დაიწყო). კონსერვატიული კრიტიკის შემოტევები 1916 წელს რომან გენიოსის პუბლიკაციის შემდეგ გაორმაგდა. დრაიზერი გენიოსს თავის საუკეთესო ნაწარმოებად მიიჩნევდა. თავის რომანში ამერიკული ტრაგედია (1925 წელს) დრაიზერს თანადროული საშუალო ამერიკული ტიპი, ახალგაზრდა, მსუბუქი ჭკუის, ნაკლებგანათლებული გრიფიცი გამოჰყავს ასპარეზზე.


ლორენს სტერნი

lorens sterni
დაიბადა : 1713 წ
გარდაიცვალა : 1768 წ

ინგლისელი მწერალი, ინგლისური სენტიმენტალიზმის უდიდესი წარმომადგენელი. 1738-58 წლებში სასულიერო პირი იყო. 1760-69-იან წლებში სტერნმა გამოაქვეყნა კრებული ''მისტერ იორიკის ქადაგებანი''. ფართო აღიარება მოიპოვა მისმა რომანმა ''ცხოვრება და შეხედულებები ტრისტამ შენდისა, ჯენტლმენისა'' (1760-67 წ), სტერნის მეორე თხზულება ''სანტიმენტალური მოგზაურობა საფრანგეთსა და იტალიაში'' დაუსრულებელი დარჩა.


ქეთრინ მენსფილდი - Katherine Mansfield

ქეთრინ მენსფილდი ახალ ზელანდიელი მწერლებიდან ყელაზე ცნობილი მწერალია. ახალი ზელანდიის ლიტერატურა ამაყობს ამ ქალის შემოქმედებით, მეორე გამოსაჩენი მწერალი, ისიც ქალი ჯენეტ ფრეიმია, რომელიც ადრე გაგაცანით.

კეტლინ ბოშანი დაიბადა 1888 წ. 14 ოქტომბერს ბანკირის ოჯახში. 1893 წ. ოჯახი გადავიდა საცხოვრებლად კარორში, სადაც მომავალმა მწერალმა ბავშვობა გაატარა. ეს ბედნიერი წლები შემდგომ აისახა მის მოთხრობაში "პრელუდია" (1918 წ.) 1902–1906 წ.წ. მიემგზავრება ლონდონში და სწავლობს სამეფო კოლეჯში, სწავლის დამთავრების შემდეგ კი კვლავ ზელანდიას უბრუნდება. იწყებს ნოველების წერას. სურს გახდეს პროფესიონალი ვიოლონჩელისტი, თუმცა მამა უკრძალავს მას ამ გატაცებას და აბარებს ტექნიკურ კოლეჯში. 1908 წ. ზელანდიის პროვინციული ცხოვრებას მობეზრებული უბრუნდება ლონდონს.

ლონდონში სწრაფად აჰყვა ბოჰემური ცხოვრების რიტმს, იმ დროის ხელოვანი ადამიანების ყოფას. სულ რაღაც სამ თვეში, მან გაიცნო, დაქორწინდა და გაშორდა თავის პირველ ქმარს ჯორჯ ბოიდენს. ამავე პერიოდში დაფეხმძიმდა ოჯახის საერთო ნაცნობი მამაკაცისგან და დედა მას ბავარიაში აგზავნის.

1909 წ. ნაყოფი ეღუპება. ბრუნდება ლონდონში, სადაც გამომცემლების ყურადღებას იპყრობს და იღებს ფსევდონიმს ქეთრინ მენსფილდს (ბებიის გვარი). 1911 წ. გამოსცა პირველი კრებული სახელწოდებით "გერმანულ პანსიონში". ამ პერიოდში დაავადდა სიფილისით, გამოხატული ართრიტული ტკივილებით, რომელიც მთელი დარჩენილი ცხოვრება ტანჯავდა.

დამწუხრებულმა თავისი პირველი წიგნის მცირე წარმატებულობით, თავისი მსუბუქი სტილის მოთხრობა შესთავაზა ავანგარდულ ჟურნალს "Rythm". მოთხრობა დაიწუნა რედაქტორმა და ცნობილმა ლიტერატურულმა კრიტიკოსმა ჯონ მიდლტონ მიურეიმ, რომელსაც უფრო სერიოზული ნაწერი სჭირდებოდა. მენსფილდმა დაწერა "ქალი მაღაზიაში", თვითმკვლელ და სულიერად დაავადებულ ქალზე. ჯონმა ეს ნაწერი შეაფასა, როგორც "საუკეთესო მოთხრობა, რომელიც გამოუგზაავნიათ ჟურნალისათვის".

მთელი მისი ცხოვრება და სამუშაო შეცვალა ჯარისკაცი ძმის დაღუპვამ პირველი მსოფლიო ომის დროს. ამ ფაქტით შეძრულმა წერა დაიწო მათი ბავშვობის წლების შესახებ ახალ ზელანდიაში. ამ პერიოდში დაუმეგობრდა მწერლებს: დ. ლოურენსი, ვირჯინია ვულფი, ო. ჰაკსლი.

ნაწარმოებებს უკვე იშვიათად გამოსცემს, აწუხებს დეპრესია. მისი ჯანმრთელობის მდგომარეობა გააუარესა ტუბერკულოზმა, რომელიც 1917 წელს დაემართა. თავისი ყველაზე საუკეთესო მოთხრობის წერა, სწორედ ამ პერიოდიდან დაიწყო.
1918 წელს ცოლად გაჰყვა მიურეის.

მოთხრობამ, "მის ბრილი", ამბავი ნაზ, ეფემერული, მარტივი სურვილებით მცხოვრებ ქალზე, მენსფილდი მოდერნისტისტული ეპოქის საუკეთესო მწერალად აქცია. მოთხრობა დაიბეჭდა 1920 წლის კრებულში "ნეტარება". კრებულმა კრიტიკოსების დადებითი შეფასება დაიმსახურა, რასაც მოჰყვა კვლავ დადებითად შეფასებული კრებული "ზეიმი ბაღში", 1922 წ.

მენსფილდმა უკანსკნელი წლები, ტუბრკულოზისგან არატრადიციული მეთოდებით მკურნალობაში გაატარა. ჩავიდა რუს ქეიმთან, "რევოლუციური" მეთოდის გამომგონებელთან, რომელმაც რენდგენის უაზრო დასხივებით, მწერალს სიცხე და ფეხების გაშეშება დამართა... 1922 წლის ოქტომბერში, საფრანგეთში მიაკითხა "ადამიანის ჰარმონიული განვითარების ინსტიტუტს", რომელსაც გურჯიევი ხელმძღვანელობდა. აგრძელებს წერას და აქვეყნებს კიდევ ორ ტომს, ლექსების და ნოველების კრებულს. 1923 წლის იანვარში, ემართება შინაგანი სისხლდენა, რისგანაც იღუპება.

ბოლო წლებში ბევრს მუშაობდა, ბევრი ნაწერი გამოუქვეყნებელი დარჩა. მიურეიმ ითავა ამ ნაწერების რედაქტირება და გამოაქვეყნების საკითხები. მისი ძალისხმევით გამოიცა კიდევ ორი ნოველების კრებული: 1923 წ. "მტრედების ბუდე" და 1924 წ. "რაღაც ბავშვური", ასევე ლექსების კრებული "ალოე" და კრიტიკული ნაწერები.

მენსფილდზე ყველაზე დიდი ზეგავლენა ჩეხოვის მოთხრობებმა იქონიეს, რომელიც 1909 წელს აღმოაჩინა.