დაბნეულობა



ბევრ რამეს ვფიქრობ, იმაზე გაცილებით ბევრს, ვიდრე გადმოვცემ ან ვწერ ჩემს მოთხრობებსა თუ პუბლიკაციებში. ალბათ ეს არასწორია, ყველაფერს ხორცი უნდა შეასხა, ყველა იდეას, არ უნდა დაკარგო, ქარს არ უნდა გაატანო . . .
ამ ფიქრებში ვიყავი, რომ ხელის მსუბუქი წაკვრა ვიგრძენი მხარზე.
- მოვიტანე შენი რძიანი ყავა - მეუბნება ემა ჩახლეჩილი ხმით, - ვეღარ ფხიზლდები?
- ვერა, ვერ ვფიზლდები - გონებაში ვპასუხობ, ისე კი უსიტყვოდ ავხედე და მორჩილად გამოვართვი ჭიქა.
- არც ის ბევრი დალიე გუშინ და მაინც საშინლად გამოიყურები - აგრძელებს შენიშვნებს ემა და თან ცდილობს მიყრილ - მოყრილ ნივთებს ადგილი მიუჩინოს.
- შენ ხომ ხარ კმაყოფილი - შუბლზე ხელმიდებული ვეუბნები.
- აუ, მიდი რა, - მომაძახა და გავიდა.
- დავინტერესდი სიხარულო, სიმთვრალის გამო ხომ არაფერი დავაკელი - მეთქი.
ემამ არ დაიშურ ნაირ-ნაირი მარგალიტები მეზობელი ოთახიდან.
- როგორ მომბეზრდა ყველაფერი, რა მინდა, რას მივედ - მოვედები, არ ჯობია, წავიდე, მოვშორდე ქალაქს, სადმე კოტეჯში ან სოფლის სახლში ვიცხოვრო, ვაზს და ბოსტანს მივხედო . . . ამ ყველაფერს თურმე ხმამაღლა ვფიქრობდი.
- რა სანახავი იქნები გიჟო - გაისმა ემას დამცინავი ხმა, - წარმომიდგენია როგორ ჩაჰკირკიტებ მიწას და უვლი ვაზს.
- მომბეზრდა! - ვყვირი და სააბაზანოში შევრბივარ.
წყალმა გამომაცოცხლა, ცოტა პრაქტიკული გამხადა.
- დღეს ჩემს აგარაკზც უნდა ავიდე - ვამბობ, - ხელოსნები ამოვლენ, შეიძლება ბიჭებმაც ამომაკითხონ.
- შენთან ყველა მოდის ჩემს გარდა - ორაზროვნად მეუბნება ემა, - ხო, მართლა, მეზობლები შეგვიწუხებია თურმე წუხელი ეზოში ღრეობით.
- ახლა გამახსენდნენ, სად არიან ის დებილები, წავიდნენ? დილით არ დაგემშვიდობნენ? - გონებიდან ბინდი მშორდებოდა და აღმოვაჩინე, რომ ჩვენი წუხანდელი მეგობრები აქ არ იყვნენ და მარტო მე და ემა ვიყავით.
- დილაუთენია წავიდნენ, იჩხუბეს, რა მოხდა, ვერ გავიგე - მხრების აჩეჩვით თქვა ემამ.
- კარგი სექსი არ ჰქონდათ ალბათ - უკბილოდ ვიხუმრე.

. . .

ვსვამ ყავას. ისევ ფიქრებში ჩავიძირე. მეზობელი შევაწუხეთ, თავის ოჯახთან ერთადაა, სიმყუდროვე, დასვენება უნდა. ცალკეული ოჯახი ხომ ცალკე სამყაროა, სისტემა კოსმოსში... კოსმოსში, მართლა როგორ ვგავართ. . .
ჩემი ოთახიც ხომ ჩემი სამყაროა. როგორც ბოჰემის მოყვარული ხელოვანი, მარტო ვცხოვრობ. მაქვს პატარა, მყუდრო ოთახი, რომელიც არასოდესაა დალაგებული. მუდამ მიმოფანტულია ფურცლები, ბლოკნოტები, არასოდეს ერთსა და იმავე ადგილას არ დგას ნოუთბუქი. ეს ნივთები ჩემი ნააზრევების, შავი ჩანაწერების მეპატრონეები არიან, ჩემი სულის ნაწილნი. როცა კი ახალი იდეა მომივა ხოლმე, ვეცემი ჩემს „ასისტენტებს“ და ვაბარებ მათ.
ისევ კოსმოსს და ოჯახებს დავუბრუნდი;
ყველას თავისი წესი და რიგი აქვს, ყველა ოჯახს. ერთი შემთხვევა გამახსენდა ბავშვობიდან: შორეულ ნათესავთან ვიყავით სტუმრად. ძაქღლი და სამი კატა ჰყავდათ სახლში. (კიდევ კარგი, სახლი კერძო იყო). ერთ-ერთი კატა ავად გაუხდათ; უნდა გენახათ, ოჯახის ყველა წევრი როგორ განიცდიდა. მეორე დღისთვის ვეტ - ექიმთან წასვლა და მთელი რიგი პროცედურები დაგეგმეს. ბევრს ამაზე გაეცინება, მაგრამ მათთვის სერიოზული საწუხარი იყო. მათ ასე უნდათ, ასე მოსწონთ, ასეთები არიან. ერთის ჩვეულება მეორესთვის სასაცილოა, მესამესთვის საშიში და ასე შემდეგ.
გალაქტიკებისთვისნ ვარსკვლავები მათი შვილები, ვარსკვლავებისთვის - პლანეტები, ტრიალებენ, სადღაც მიექანებიან, მაგრამ ამასთან, რღაც საოცარ წესრიგ ემორჩილებიან. ეს იგივეა, როგორც ბევრი ადამიანი დილის 8 საათზე იღვიძებს, რომ დღის რიტმს არ ჩამორჩეს, ასევე ჩვენ სადღაც გავრბივართ, გამოვრბივართ, რაღაცის გარშემო ვტრიალებთ, მაგრამ ვარსკვლავების და პლანეტებისგან განსხვავებით ჩვენი ტრიალი მოქმედებაა.
- აი, სადამდე მიმიყვანა ოჯახზ დაფიქრებამ, პატარა ჩანახატიც შეიქმნა.
ჩემს თავს ვუსვამ შეკითხვას: მე მინდა ოჯახი? - არა, ჯერ ასე სჯობს, არ მინდა ზედმეტი თავის სატკივარი, თუმცა როგორც ემა მეუბნება, მე თავად ვარ დიდი თავის სატკივარი.
აქ, ჩემი მეგობრის აგარაკზე არაფერი გვაკლია, რაც დამსვენებელს თუ დროის გამტარებელს სჭირდება, მაგრამ მაინც დავიღალე. ახლა ისე მინდა, მარტო ვიყო.
ხვალ თეატრში რეპეტიციაა, ჩემი პიესის მიხედვით სპექტაკლი იდგმება.
მართლა რა მოცლილი ვარ, რა იდეები მაწუხებს, ან ამ ხალხს რას ვაწვალებ.


. . .

რაც არ უნდა გავაკეთო, რასაც არ უნდა მივაღწიო, დედაჩემი მაინც ყველაფრით უკმაყოფილოა.
- ამხელა კაცი თვრამეტი წლის ბიჭივით იქცევი, ნეტა რა მოსწონს ამ ხალხს შენში, რას გისმენენ, მე მკითხონ . . .
დიდი მწერალი და დრამატურგი ვარ დე - თავს ვიწონებ.
- არსად დაეკარგო სამშობლოს - ჩვეული ბუზღუნით ამთავრებს დედა დიალოგს.
მივუჯექი მაგიდას ჩემს ოთახში და მუშაობა დავიწყე, ისტორიული სახე უნდა შევქმნა, გმირი არც მეფეა, არც გმირი, უბრალო ადამიანი გახლავთ.
არც ისე იოლი საქმეა.
დროში გადადიხარ, უნდა გააცოცხლო საუკუნეების წინ მცხოვრები.
- და რაა აქ რთული? - მეუბნება ჩემი მეორე „მე“, თანამედროვე ადამიანს შემოძარცვე თანამედროვე ტანსაცმელი და ტექნიკა, მორჩა. ადამიანი ხომ ყოველთვის ერთნაირი იყო, მაგის შეცვლა არ დაგჭირდება.
არაა ცუდი აზრი.


. . .


ორი კვირის მერე ნათესავებმა სოფელში დამპატიჟეს გვარის ზეიმზე, შემომითვალეს, აუცილებლად უნდა ჩამოხვიდეო.
არ ვაწყენინებ.


. . .
არც ზეიმი მინდა, არც ხალხმრავლობა, არც ქეიფი. მინდა ბუნებას შევერწყა, დავიღალე ხალხით, პრეზენტაციებით, პრემიერებით, სმით, აგარაკებითაც. მინდა აქ, ამ ბუნებას შევერწყა.
გავიარე ამწვანებული ეზო, ფეხი შევდგი კოხტა ხის სახლში, რომელშიც სისადავე, სოფლური ბუნებრივობა სუფევდა.
მაშინ პირველად დავფიქრდი განსხვავებაზე სოფლის უბრალო სახლსა და ფეშენებელურ სასტუმროებს შორის.
გულდასმით დასუფთავებული - დალაგებული - გაპრიალებული დერეფნები და ნომრები გეუბნება ჩვენი ხარ, თუ ფული გაქვსო. აქ კი ყველაფერი შენიანია; დაისვენე, დარჩი, სანამ ჩვენთან არ მოგბეზრდება - ამბობს სახლი, ეზო, ბალახი, კატაც კი, სახლის გვერდით რომ დამრგვალებულა და ეჭვის თვალით მიყურებს.


. . .

ამ სამ დღეში ბუნებრივმა გარემომ დამიპყრო, მომაჯადოვა.
საღამოობით მეზობლის ჭიშკარს ნისლისფერი ძროხა მიადგება ხოლმე, წამოიზმუვლებს და მორჩილად დგას, სანამ პატრონი, მოუსვენარი, მრგვალი პირისახის ქალი არ გამოვა და არ მიეგებება.
ორი დღე ზედიზედ მომიწია ამ სურათის ყურება. ეს ყველაფერი ხომ შორეულ ბავშვობაში მინახავს? ახლა რა დამემართა? ამ სოფლის ყოველდღიურ სურათში სამოთხესთან სიახლოვეს ვხედავ.
ალბათ ღმერთს უბრალოება უყვარს.



. . .


პრემიერამ კარგად ჩაიარა. შვცქერი სცენაზე გაცოცხლებულ გმირებს, თურმ რა კარგები ხართ - შევხარი, გული მიჩუყდება.
მოლოცვები, კონპლიმენტები, აქა - იქ გულწრფელი შენიშვნები, რაც ჰაერივით აუცილებელია, თორემ ბევრმა ქებამ ადამიანს შეიძლება თავი მოაკვლევინოს.



. . .

- საერთოდ რას აპირებ ცხოვრებაში? - სვამს სერიოზულ შეკითხვას ემა და სიგარეტს უკიდებს, მოწყალე თვალებით მომჩერებია.
- პროფესიას შევიცვლი, კოსმოსში გავფრინდები, ჯომოლუნგმას დავიპყრობ, ოკეანეს გადავცურავ . . . უამრავი გეგმა მაქვს, არ მოგწონს?
- ოდესმე სერიოზულად რამეზე გისაუბრია? ირონიას არ იშლი, ინტერვიუს დროსაც შაყირობ. რა გგონია შენი თავი? - ხმაში აგრესია გამოერია.
- ხო, მართლა, ემ! ინტერვიუზე გამახსენდა, ერთი თვის წინ ჟურმალისტმა გოგონამ პიესა N - ზე რომ მკითხა, ამისი იდეა სად გაგიჩნდათო, ტუალეტში ვიყავი და იქ მომივიდა - მეთქი, ვუპასუხე, ნეტა დაიბეჭდა?
- არ ვიცი, მეც დამავიწყდა. თვითონაც აღარ შეგხმიანებია მგონი.
- ნორმალური პასუხი გავეცი, არ მოსწონს, ამოიღოს, პრობლემა არაა - მთქნარებით ვამბობ და ყავით ტკბობას ვიწყებ.


. . .


- ისევ სოფლის სურათი მიდგას თვალწინ, რა მშვიდი და უბრალოა ყველაფერი, რატომ ატრაკებს ადამიანი ამდენს? - ვფიქრობ ხმამაღლა.
- ერთი იქ იცხოვრე და გნახავ, როგორ მოუვლი კარ - ეზოს. შორიდან უყურებს და ტკბება ბიჭი, არ გიცნობდე მაინც, - მომაძახა ემამ და გავიდა.
- ნეტა მართლა ჭკვიანი არ გეგონოს შენი თავი - ვპასუხობ.
- ნეტა რა უნდა? - ჩემთვის ვაგრძელებ ფიქრს, თაყვანისმცემლების მეტი რა მყავს, აფანატებენ ჩემზე, გენიოსად მივაჩნივარ, ნახოს მერე ამან.



. . .

თბილისს ერთი უცნაური თვისება აქვს, ქუჩაში რომ დადიხარ, თითქოს ყველა გიცნობს, გიყურებს, გჭორავს, რაც არ უნდა ხალხმრავალ ადგილას იყო, ქალაქო ფოკუსირებულია შენზე, თითქოს აკონტროლებს თავის მაცხოვრებლებს. ერთი იდეა მომივიდა ამაზე, მოთხრობად ქცევა მეზარება.


. . .

რატომ მაქვს შინაგანი დისკომფორტი? რა ხდება? შემოქმედებითი კრიზისი? ცოტა ხნით უნდა გადავაფასო ყველაფერი.
ნუთუ ადამიანებს მართლა ესმით რასაც ვწერ, ან საერთოდ რასაც ვწერ, თუ რადგან კრიტიკოსებმა მაღიარეს, იმიტომ მცემენ პატივს? მოაქვს ჩემს ნაწარმოებებს სულიერი საზრდო? სწავლობენ რამეს? მკითხველს ხმა მივაწვდინე?
მინდა სადმე, მყუდრო ქუჩაზე რიგითი მოქალაქე შემხვდეს და თვალებანთებულმა მითხრას: როგორ მესმის თქვენი გმირის, როგორი ახლობელია ჩემთვის, ისიც კი მასწავლა, მომავალში როგორ მოვიქცე.
ვერ ვხვდები ასეთ ადამიანს.
მაშასადამე შემოქმედი არ ვარ?
ბრაზი მერევა, დამაწყნარებელს ვსვამ, მაგრამ აკვიატებულ აზრებს თავიდან ვერ ვიფერთხავ.
არაა კრიზისის დრო. იქნებ ოდესმე, უბრალო სახლის ფანჯარაში თვალი მოვკრა წიგნით ხელში მჯდომ ადამიანს, რომელიც ყველაფერს გათიშვია და ჩემს ნაწარმოებს კითხულობს. არ შემომეგებება ხმაურიან საღამოზე, ტაშს არ დაუკრავს, უბრალოდ წაიკითხავს და თუ ქუჩაში მიცნო, თვალს გამაყოლებს.


. . .


. . . და ისევ დილა, ნაბახუსევი, სიგარეტისგან ჩახლეჩილი ხმა, სინი, ყავა, მზრუნველი თვალები.
- ამას ვუყვარვარ? - ვეკითხები ვიღაცას.
- თურმე ! - მოდის პასუხი.
- „სიყვარული“ . . . - ახალი ტვინის ჭყვლეტა არ მინდა, ამაზე სხვა დროს.



Loading...


თეგები: თამო თამო

ტექსტის სანახავად გაიარეთ რეგისტრაცია.