გია ფერაძე - ქართველი მსახიობი



გია ფერაძე (დ. 19 აპრილი, 1948, თბილისი – გ. 20 დეკემბერი, 1995), იყო ქართველი მსახიობი. 1970 წელს დაამთავრა შოთა რუსთაველის სახელობის თბილისის თეატრალური ინსტიტუტის სამსახიობო ფაკულტეტი. სხვადასხვა დროს მუშაობდა: რუსთავის და სოხუმის ქართულ თეატრებში, კინოსტუდია "ლენფილმში" (1972-1974), ხოლო 1974 წლიდან იყო შოთა რუსთაველის სახელობის აკადემიური თეატრის მსახიობი.

ტრაგედიის ღამე

ტრაგედია 1985 წლის 19 მარტს დატრიალდა. 18-ში გუდაურიდან ჩამოვიდნენ, სადაც შეყვარებულ წყვილს სამი დღით ფეიერვერკი მოუწყვიათ. ხელში აყვანილი დაატარებდა თურმე, გუნდაობდნენ და ერთმანეთს ესიყვარულებოდნენ. „ირინას გია ძალიან უყვარდა. მაშინ გიას ცოლი ჰყავდა და გაეყარა. მერე ირინა შეირთო. ირინა ძალიან კარგი გოგო იყო, გარეგნულადაც და ბუნებითაც შემკული. უზომო სიყვარულისგან ეჭვიანობდა.

იმ კალმისტარ-იარაღს ისეთი წვრილი ტყვია ჰქონდა, საწყალ ირინას ორ ნეკნს შორის გაუარა, აორტა გახია... ნეკნში რომ მოხვედროდა, 5 მილიმეტრიანი ტყვია ვერ მოკლავდა.

იარაღი „დუხოვკაში“ შეაგდო და სახლიდან ფეხშიშველი გამოვარდა. როგორ გინდოდა გაგეღვიძებინა სიდედრ-სიმამრი და გეთქვა, შვილი მოგიკალითო. დაბნეული გავარდნილა. მაგის შტაბ-ბინა კინოსტუდია იყო, სადაც მეგობრებს ხვდებოდა. კინოსტუდიის წინ ასაკიანი ქალი ცხოვრობდა, რომელთანაც როგორც ამბობენ, რომანი ჰქონდა. ასე არ არის, მასთან მეგობრობდა. საბურთალოდან იქ ფეხით ჩასულა. მერე ორი ლიტრა არაყი დაულევია, რომ გათიშულიყო და თავის შესაფარებლად იმ ქალთან მისულა. დავამთავრე ჩემი სიცოცხლე და უნდა ჩავბარდეო. დილით მილიციაში მივიდა. მეც დილით გავიგე, სამსახურში ვიყავი. უკვე მთელმა თბილისმა იცოდა ამ შემზარავი ტრაგედიის შესახებ. ვერ მოსთხოვ ჭკუას. ქალი, რომელიც ძალიან უყვარდა, შემოაკვდა. მათ სიყვარულს დაინახავდი ყველგან, ფოტოებზე, ვიდეოფირზე. მარიკუნამ ვიდეო რომ ნახა, გაგიჟდა და მადლობა გადამიხადა, დავრწმუნდი, რომ მამას ნამდვილად შემთხვევით მოუვიდაო. წარმოუდგენელი იყო მას ვინმე მოეკლა. დედაჩემს ქათმის დაკვლა რომ უნდოდა და გიას სთხოვდა, თავი დამანებე, სისხლი არ დამანახოო, თავიდან იშორებდა.“

ციხის დღიურებიდან

„აპრილი ჩემი თვეა, მე მართლაც მაგრად მიყვარს აპრილი... 10-ში ჩემი პატარა გოგოს დაბადების დღეა, 20-ში ჩემი დაბადების დღეა. დღეს 10 აპრილია! აღდგომაა! ქრისტე აღდგა! დღეს 10 აპრილია! ჩემი გოგო 4 წლის გახდა... აღდგომა ჩემთვის უწმინდესი და სასწაულად ლამაზი დღესასწაულია. წითელი კვერცხი... ბატკანი... სანთელი... გაზაფხული... ღმერთო ჩემო, რა დღე დადგა, მე ვკვდები და ქრისტე აღდგა... (ჭეშმარიტად!) მოდის დალოცვილი და ამავე დროს დაწყევლილი 20 აპრილიც, ჩემი დაბადების დღე - დაიქცეს ეს დღე. გია, აი ესეც 40 წელი, სულ გაგითეთრდა ტიალი წვერი, გუშინ ყმაწვილი გერქვა სახელად, უცებ ერთ დღეში გახდი ბებერი.“ მინდა მარიკუნას მამამისის კაცობაზე მოვუყვე...“

'ტრისტან სარალიძე:' „25 წლის ვიყავი რუსთაველის თეატრში რომ მივედი, გია დამხვდა. შვიდი წლით იყო ჩემზე უფროსი. გია დიდ როლებს თამაშობდა, მე - პატარებს.

ბევრის ოჯახში სასურველი სტუმარი და ძალიან მაგარი კოლორიტი იყო, დიდი ხიბლის და შარმის მატარებელი. ზღვა იუმორის პატრონი და ენამოსწრებული გახლდათ და ერთმანეთს ვეპაექრებოდით. მაშინ ნუცუბიძეზე ვცხოვრობდი. გია ჩემთან დარჩა, ვსვამდით და ხუთი დღე სმაში გადავაბით. სპექტაკლიდან რომ დავბრუნდი, ვუთხარი: გია, წადი სახლში, თორემ შენთან გამოვიარე და ჯუნას მკვდარი ჰგონიხარ, შენ „პამიატნიკს“ აკეთებს, საფლავზე უნდა დადგას-მეთქი.

დიდი დროა გასული და შედარებით თავისუფლად შემიძლია ლაპარაკი.

იმ საგანს, რომლითაც ტრაგედია დატრიალდა, იარაღს ვერც დაარქმევ. კალამი იყო, ფანჯრის საკეტივით სასხლეტი ჰქონდა და ერთი გეკოს ტყვია თავსდებოდა. ზუსტად ვინ აჩუქა, ვერ გეტყვით, ჩემთან საუბარში არ ამბობდა. მაშინ წარმოუდგენელი იყო იარაღის ტარება, მაგრამ გია ძალიან პოპულარული იყო, ხმას არავინ სცემდა. იცოდა, არავინ გაჩხრეკდა. ამიტომ ატარებდა.

ტრაგედიამდე იმ კალამი-იარაღიდან სამჯერ გაუვარდა ტყვია. ერთი კინოსტუდიაში, ვიღაცას ეხუმრებოდა... ერთხელ პლეხანოვზე და ერთხელაც ჩემთან სახლში. ისროლა და 20 სანტიმეტრით ამცდა. ვერ აცნობიერებდა ხელში რა ეჭირა. ბევრჯერ დამინახავს პიჯაკის თუ ქურთუკის გარეთა ჯიბეში ედო, როგორც კალამი. ხელშიც იმიტომ ატრიალებდა, რომ იარაღად არ აღიქვამდა. ერთხელ ვიღაცამ კალამი მათხოვეო, სთხოვა და ეს გაუწოდა.

მიუხედავად იმისა, რომ ნაღდი ქალაქელი, ძალიან თამამი ტიპი იყო და აქტიური ცხოვრებით ცხოვრობდა, მე, ტრისტან სარალიძე გამოვრიცხავ, რომ მან შეგნებულად ისროლა.

გიას ხასიათს ძალიან კარგად ვიცნობდი. მოსკოვში გასტროლის დროს ერთმა ფაქტმა მისი ხასიათი გამახსნევინა. ბიჭები ჩხუბში მოვყევით. გია გაგვეცალა, ჟარგონზე რომ იტყვიან, „დაითესა“. დაძაბულობას თავი აარიდა. ესეც მისი ხასიათის შტრიხი იყო. კრიზისულ მომენტში გაცლა. როდესაც მას ყველაზე კრიზისული მომენტი დაუდგა, ვერ გააცნობიერა და ვერ დაუშვა რა მოხდა და სიტუაციას გაეცალა. პრაქტიკულად მისი ცხოვრებაც იქ დამთავრდა. ჩვენ ახლა მშვიდად ვაკრიტიკებთ, რატომ არ გამოცხადდა იმ ღამესვე მილიციაში? სიკვდილს ადამიანი ვერ იჯერებს. რაღაცები რომ გაიაზრო, გარკვეული დროა საჭირო.

ღმერთის წინაშე ის დამნაშავეა. მკლავს იმის გაფიქრება, რომ ულამაზეს მეუღლეს მოუსწრაფა სიცოცხლე. მაგრამ მე გიაში მკვლელს ვერ ვხედავ! შემიძლია ხატის წინ დავიფიცო, რომ ფერაძე მკვლელი არ არის! ჩემს ცხოვრებაში არ ყოფილა გიასთან შეხების ერთი მომენტიც კი, რომ მას ვინმე დაეჩაგროს, გაელახოს, უბრალოდ, სილა გაეწნას. რომ შეგეთავაზებინა, წამოდი, ვიღაც მყავს გასალახიო, არ გამოგყვებოდა, ისე ვერ ეგუებოდა ადამიანის მიერ ადამიანის ჩაგვრას. იყო უკეთილშობილესი, უყვარდა ყვავილები, მეგობრები... იყო ინტელიგენტი, რომანტიკოსი და თბილისის ბოჰემა. უცხოეთში ისე გაიცნობდა ვიღაცას და დაუმეგობრდებოდა... დასავლეთ გერმანიაში ვიყავით და ქუჩაში დაინახა მიმი. გიამაც გაიკეთა ისეთივე გრიმი, შეხტა სკამზე და ისეთივე მოძრაობებს აკეთებდა, თან იქვე მიმის მსგავსად ქუდი დააგდო, რომ მარკები ჩაეყარათ. გამვლელები გიას შემოეჯარნენ, უყრიდნენ მარკებს. გია ადგა და „ნამდვილ“ მიმს ჩაუყარა ფული. როგორ შეიძლება ასეთმა კაცმა საყვარელ ცოლს მოუსწრაფოს სიცოცხლე? ერთხელ ირინას მართვის მოწმობით ჩამჯდარა მანქანაში. ინსპექტორმა გააჩერა, ესეც გადმოვიდა მანქანიდან და მიაწოდა მოწმობა. ეს ქალის მოწმობააო, დააკვირდა ინსპექტორი. მომეცი აქო, გამოგლიჯა. მე ჩემი გაჭირვება მეყოფაო და მანქანისკენ ქალის „პახოდკით“ და გრეხვით წავიდა.

როდესაც ციხიდან გამოვიდა, ჩვენთან, რუსთაველის თეატრის მსახიობებთან აღარ იყო ძველებურად კარგად. გვერიდებოდა. რუსთაველის თეატრში არ შემოდიოდა, ფოიეში ვხვდებოდით ხოლმე. ზოგი ამბობდა, რომ ნაწყენია, ვერ გავაკეთეთ იმდენი რომ დაგვეხსნაო. ჩვენ ვინ რას გვეკითხებოდა? მე ვფიქრობ, რომ სირცხვილის მომენტი ჰქონდა. ბოლომდე გააცნობიერა, რა ჩაიდინა და ამანაც მოუსწრაფა სიცოცხლე. სულიერ სტრესს ვერ მოერია, თავის თავს ვერ აპატია. არავის მისთვის კარი არ მიუკეტია. სოხუმის თეატრმა მიიღო კიდეც. მაგრამ ის აღარ იყო ამ საქმისთვის საჭირო კაცი...

მინდა, შევხვდე მარიკუნას და მოვუყვე მამამისის კაცობაზე. ვერ ვამტყუნებ ჯუნას, ერთადერთი ქალიშვილი მოუკლეს, მაგრამ ამ ბავშვის ტრაგიკული ცხოვრების უარესად დამძიმება არ შეიძლებოდა... წარმოგიდგენიათ, როგორია, შვილს უყურებ და ვერ უახლოვდები? ორ სიტყვას ვეტყვი.“

დასასრული

„რეჟისორი თვით ვიყავ, ასე მსურდა ფინალი,

მსგავსად ჰეროსტრატესი, მეც ხომ დავწვი ტაძარი...

ხომ გახსოვართ ქეიფში, ფეხბურთში მორკინალი,

ხოდა! ფაფუ! გათავდა! ფერფლი ვარ და ნაცარი!

მორჩა ლექსი, თვითონაც სანთელივით მივქრები...

სული თითქოს დაჭრილი, მოფარფატე გედია...

ისევ შენსკენ მიხმობენ ეს სნეული ფიქრები,

კომედია დასრულდა?... დასრულდა ტრაგედია!“






Loading...

ტექსტის სანახავად გაიარეთ რეგისტრაცია.