ჩიქოვანების ეკლესია ( სამეგრელო )

ჩიქოვანების ეკლესია . მარტვილის საკათედრო ტაძრის ჩრდილოეთით, გალავანზე დგას თლილი ქვებით ნაგები მინიატურული ჯვარგუმბათოვანი ეკლესია, „ჩიქვანებისად“ სახელდებული. იგი X ს-შია აგებული, გადაკეთებულია გვიანდელ ფეოდალურ ხანაში. ეკლესია სამსართულოვანია. პირველ სართულზე მოწყობილია გასასვლელი, რომელიც ამავე დროს ეგვტერის დანიშნულებას ასრულებს, მეორეზე გუმბათოვანი ეკლესიაა. ექვთიმე თაყაიშვილი წერდა: „სილამაზე ამ ეკლესიისა სწორედ მომხიბლავია და მარტო ამის სანახავად ღირს რომ კაცი გაემგზავროს მარტვილში“.
მარტვილში გვიან ფეოდალურ ხანაშიც სასულიერო მოღვაწეობას ეწეოდნენ ჩიქოვანების გვარის წარმომადგენლები სოფელ გორდიდან. საუკუნეში ჭყონდიდის საეკისკოპოსოს განაგებდა გორდელი ევდომოს ჩიქოვანი. ჩიქოვანების გვარის კიდევ ერთი წარმომადგენელი გრიგოლ ჩიქოვანი იყო ცაიშის მიტროპოლოტი (1777—1823).