მაისურაძე – რაჭული წარმოშობის ქართული გვარი. მიეკუთვნება შერქმეულ გვართა სიას. გვარი მაისურაძე მეფის მიერ არის შერქმეული. ეს ამბავი ასე მომხდარა. ვინმე აზნაურ დიდიძეს უმსახურია მეფის კარზე.იგი ყოფილა შესანიშნავი გარეგნობის, ბრგე ვაჟკაცი, ჭკვიანი და გონიერი, გაბედული, ამაყი. მტრის წინაშე შეუდრეკელი. მეფე მას გვერდიდან არ იშორებდა,პატივსა და დიდებას არ აკლებდა, როგორც კარგ მეომარსა და მეფის ერთგულ კაცს.დიდიძის ბრწყინვალე გარეგნობა, ბაჟკაცური მოქმედება და თავდაბლობა არ გამორჩენია მხედველობიდან მეფის მეფის მეუღლე დედოფალს. დედოფლის მოჭარბებულმა ყურადღებამ გააბედვინა დიდიძეს მასთან ახლო კავშირი დაეჭირა. ეს ამბავი მეფის ყურამდეც მისულა, მეფე განრისხებულა ძლიერ, მაგრამ სასიკვდილოდ მაინც ვერ გაუმეტებია იგი. მეფეს უბრძანებია: ჯარი წინაშე გაეხადა ზედა ტანსაცმელი და დამდგარიყოს მაისურის ამარა. ამ სურათის შემხედვარე მეფეს უთქვამს: ჩამომირთმევია გვარი დიდიძე და წოდება აზნაურისა, მომიცია გვარი მაისურაძე და წოდება გლეხისა. ეს ბრძანება მეფეს ხარის ტყავზე დაუწერია. ასეთ განსაცდელში დაიბადა გვარი მაისურაძე.