ძალიან რთული აღმოჩნდა გვარის ფუძის ამოხსნა, რთულფუძიანი ძირის – ღამბაშა ეტიმოლოგიის დადგენა.
პროფესორმა ალექსანდრე ღლონტმა გვართან დაკავშირებით ჩაწერა: საკუთარი სახელი ღამბაში, გვარში ღამბაშიძე. წინსართი ღამ გამოყენებულია ორად ორ გვარში: ღამბარაშვილი და ღამბაშიძე.
გვაქვს სამი სახელი ღამბაში, ღამბულათი და ღამება. ესენი კაცის სახელიცაა და ქალისაც. ღამ ძირითაა მხოლოდ ორად-ორი სიტყვა ღამე (ღამისა) თავის ნაირფეროვნებით, მაგალითად, ღამენათევი, ღამით და ღამურა. ვარაუდით, საქმე უნდა გვქონდეს უძველეს საგვარეულოსთან, რომელიც შედგენილია სახელისგან ღამე, ღამიანი, ღამისა და სამი სუფიქსის ღამება+შა, ში და ძე (ღამიაშვილი, ღამინაძე...).
საქართველოში 1 906 ღამბაშიძე ცხოვრობს: თბილისში – 519, ხარაგაულში – 241, გორში – 134. არიან დიმშიც, ზესტაფონის რაიონშიც და სხვაგანაც.
