როცა ბაღდადის ხალიფის მფარველობაში მყოფი ასტრონომები ბერძენთა ზოდიაქოს („მხეცთა წრეს“) გაეცნენ,მათ ყველაფერი ეს ბერძნების მოგონილი ეგონათ და ბერძენი პოეტის არატოსის მშვენიერ ლექსებში მისივე მიხედულობით გადმოცემულად ჩათვალეს. შემდეგ.როცა შუამდინარეთის ლურსმული დაფების მთელი არქივი იპოვეს,აშკარა გახდა,რომ ბერძნებზე ადრე ბევრი თანავარსკვლავედი (ლომი,კურო,თხათევზა ანუ თხის რქა და სხვები) ბაბილონელებს უკვე დახატული და დახასიათებული ჰქონიათ.
ვერძი ამ სახით შუამდინარეთში არ ჩანს,მაგრამ ბერძენთა წარმოდგენაში ის უძველესი წარსულიდანაა შესული და არაბ ასტრონომებსაც სცოდნიათ „ვერძის რქები“. ბერძნებმა ეს თანავარსკვლავედი არგონავტების მითს დაუკავშირეს, მას იცნობდნენ ძველი ტრაგიკოსები ძველი წელთაღრიცხვის V საუკუნეში.
მითის მოკლე შინაარსი: ოქრომენის მეფეს ათამანტეს,კოლხთა ნათესავს,ცოლად ჰყავდა ღრუბელთა ქალღმერთი ნეფელე. უდარდელად თამაშობდნენ მათი შვილები ჰელე და ფრიქსე, მაგრამ ეს ბედნიერება დიდხანს არ გაგრძელებულა. ათამანტემ გააგდო ნეფელე და ჯადოქარი ინო შეირთო. დედინაცვალმა გერები ჭირივით შეიძულა და მათი თავიდან მოშორება განიზრახა. ამ მიზნით მზაკვრული ხრიკი მოიგონა. ოქრომენელი ქალები დაიბარა,ჩააგონა ხორბლის თესლი ცეცხლზე მოხალეთო. მოხალული თესლი არ ამოვიდა და ბეოტიაში შიმშილობა დაიწყო. მაშინ ათამანტმა დელფოს სამისნოში შიკრიკები გაგზავნა და აპოლონს უბედურების მიზეზი ჰკითხა. ეს შიკრიკები ინომ დაიბარა, საჩუქრებით მოისყიდა მათაც მეფეს ყალბი ცნობა მიაწოდეს: შიმშილობა არ შეწყდება, ვიდრე ღმერთებს ჰელეს და ფრიქსეს მსხვერპლად არ შესწირავთო. მამას სხვა გზა არ ჰქონდა, შვილები ხალხისთვის უნდა შეეწირა. ყმაწვილებმა არ იცოდნენ,რა საფრთხეც დასტრიალებდათ თავზე! მხიარულად თამაშობდნენ ტყეში. უეცრად გამოჩნდა ოქროს ბეწვიანი და ბავშვებთან მივიდა. ეს იყო ნეფელეს მიერ შვილების გადასარჩენად მოგზავნილი ვერძი. მან ბავშვები შეისვა, ღრუბლებში აფრინდა და კოლხეთისაკენ გამოეშურა. სრუტეზე რომ მიფრინავდა,ჰელეს ძლიერ შეეშინდა, ზურგინდან გადავარდა და დაიხრჩო სრუტეში,რომელსაც ჰელესპონტი ჰელეს ზღვა დაერქვა. ფრიქსე კი კოლხეთში მშვიდობით ჩავიდა. აიეტ მეფეს შეეხიზნა, ვერძი კი დაკლეს და მისი ოქრის საწმისი (ტყავი) მედეას ბაღში დაჰკიდეს მუხაზე,მცველად საშინელი გველეშაპი მიუჩინეს. ამ საწმისის მოსატაცებლად ჩამოვიდნენ შემდეგ არგონავტები კოლხეთში. ღვთაებრივი ვერძი ღმერთებმა ფრიქსეს გადარჩენისთვის ცაზე მოათავსეს და ამ ხომლის ვარსკვლავები სუსტად ანათებდნენ, რადგან თვითონ ბეწვი კოლხეთში დარჩა. ეს იყო კოლხეთის ოქრომრავლობის ასახვა ბერძნულ მითოლოგიაში.
ვერძი (არიეს)
