კომბოსტოს წვნიანი

kombostos wvniani
მასალა:

1,5 ლ. ბულიონი ან წყალი
500 გ. კომბოსტო
30 გ. ნაღების კარაქი
50 გ. ფქვილი
პილპილი და მარილი

მომზადების წესი:

დაჭრილი კომბოსტო მოვხარშოთ მარილიან წყალში 20 წუთით. შემდეგ დავყაროთ საწურზე და რამოდენიმე წუთით მოვათავსოთ გამდინარე წყლის ქვეშ. ქვაბში გავადნოთ კარაქი, ჩავყაროთ კომბოსტო, ჩავუმატოთ ფქვილი, მარილი, პილპილი, დავასხათ წყალი ან ბულიონი და ვხარშოთ ნელ ცეცხლზე 1 წუთის განმავლობაში. სუფრაზე მივიტანოთ ნაფიცხარ პურთან ერთად.


სუპი რძეში გადაზელილი ყველით

supi rdzeshi gadazelili yvelit
მასალა:

2 ლიტრი რძე
500 გრამი ყველი
პიტნა და მარილი გემოვნებით

მომზადების წესი:

იმერული ყველი დავჭრათ მოზრდილ ნაჭრებად, ჩავდოთ ქვაბში, დავასხათ ცხელი რძე და მოვხარშოთ. მოხარშული ყველი რძიდან ამოვიღოთ და დავიწყოთ კოვზით მისი დაზელვა. დაზელვის დროს თანდათან დავამატოთ თითო ჩამჩა მდუღარე რძე, წვრილად დაჭრილი პიტნა და გავაგრძელოთ ზელვა. ასე მოვიქცეთ მანამ, სანამ ყველი კარგად არ გადაიზილება და რძე ცოტათი არ შესქელდება. გადაზელილი ყველი დავჭრათ ნაჭრებად და თითოეულ ულუფაზე დავამატოთ რძე. სუფრაზე ცხელ-ცხელი მივიტანოთ ღომთან ერთად და მივირთვათ გემრიელად


პამიდვრის სუპი მაკარონითა და კარტოფილით (სამარხვო)

pamidvris supi makaronita da kartopilit (samarxvo)
მასალა:

1 კილოგრამი პამიდორი
6 ცალი კარტოფილი
1 ჩაის ჭიქა (სამარხვო) მაკარონი
1-1 კონა ოხრახუში, ქინძი, ნიახური და რეჰანი
2 კბილი ნიორი
მარილი და პილპილი გემოვნებით

მომზადების წესი:

ხახვი გაფცქვენით, გარეცხეთ, წვრილად დაჭერით და ზეთში მოშუშეთ. კანგაცლილი, დაჭრილი პამიდორი ჩაამატეთ და მოშუშეთ. შემდეგ დაასხით წყალი და წამოადუღეთ, როცა სუპი ადუღდება, ჩაყარეთ დაჭრილი კარტოფილი და 5 წუთის შემდეგ დაუმატეთ მაკარონი. ხარშვისას მწვანილი, დანაყილი ნიორი, წიწაკა და მარილი დაუმატეთ.


აზერბაიჯანული ფლავი ქიშმიშით

azerbaijanuli flavi qishmishit
მასალა:

600 გრამი ბრინჯი
60 გრამი ერბო
50 გრამი კარაქი
150 გრამი ქიშმიში
20 გრამი შაქარი

აზერბაიჯანული ფლავი ქიშმიშით

ბრინჯი მოვხარშოთ ჩვეულებრივად და გადავწუროთ. შევურიოთ შაქარი, ერბო, კარაქი და მცირეოდენი ზაფრანის ნაყენი. ყვითლად შეფერილ ბრინჯს შევურიოთ და ზემოდანაც მოვაყაროთ შაქარწყალში დამბალი ქიშმიში.


ჭარხლის სუპი (სამარხვო)

charxlis supi - samarxvo

მასალა:


150 გრამი ჭარხალი
100 გრამი კიტრი
3 ღერი მწვანე ხახვი
1-1 კონა ოხრახუში და კამა
2 სუფრის კოვზი ზეთი ან სამარხვო მაიონეზი
10 გრამი შაქარი
დანის წვერი ლიმონის მჟავა
მარილი – გემოვნებით



ჭარხლის სუპი

კანგაცლილი, გასუფთავებული ჭარხალი მოხარშეთ, ჩაუმატეთ ლიმონის მჟავა. შემდეგ მოხარშული ჭარხალი გახეხეთ და აურიეთ თავისსავე ნახარშში. დაუმატეთ შაქარი, მარილი, წვრილად დაჭრილი და კანგაცლილი კიტრი, მწვანე ხახვი, ოხრახუში და კამა. დაასხით ღრმა თეფშზე, მოასხით ზეთი, ან სამარხვო მაიონეზი. სუპში შეგიძლიათ ჩაამატოთ ოთხკუთხედებად დაჭრილი ვაშლი და კარტოფილი გემოვნებისამებრ. მიირთვით გემრიელად.


ქათმის სუპი

qatmis supi
მასალა:
ქათამი
200 გრ. ხახვი
2 სუფრის კოვზი დანაყილი ნიგოზი
3-3 ძირი მწვანილი
1 ჩაის კოვზი მიხაკი, დარიჩინი
ძმარი, პილპილი და მარილი გემოვნებით

მზადების პროცესი:
გასუფთავებული ქათამი დავჭრათ ნაჭრებად. ერთმანეთში ავურიოთ დაჭრილი ქინძი, ოხრახუში, ქონდარი, ხახვი, დანაყილი ნიგოზი, მიხაკი, დარიჩინი, შავი პილპილი და მარილი. ქვაბში ერთ წყებად ჩავაწყოთ დაჭრილი ქათამი, ზემოდან მოვაყაროთ გამზადებული მასალა, დავასხათ იმდენი წყალი, რომ ხორცი და საკმაზი წყლით დაიფაროს და დავამატოთ ძმარი. ქვაბს დავახუროთ სახურავი და ვადუღოთ მანამ, სანამ ქათამი არ მოიხარშება. ხარშვის დროს რამდენიმეჯერ მოვურიოთ კოვზით.


ძულა ბენცური

dzula bencuri
ძულა ბენცური (უნგ: Gyula Benczúr [ˈɟulɒ ˈbɛntsuːr] - 1844 – 1920) — უნგრელი მხატვარი და პედაგოგი. თავისი რამდენიმე პირველი ნახატით მსოფლიო წარმატებას მიაღწია და რამდენიმე კონკურსში გაიმარჯვა. კარლ ვონ პილოტის ეხმარებოდა მიუნხენში მაქსიმილიანეუმისა და ნოიეს რატჰაუსის ფრესკებზე. ასევე დაასურათა დიდი გერმანელი მწერლის ფრიდრიხ შილერის წიგნები. ბავარიის მეფე ლუდვიგ II-მ როკოკოს თემების დახატვა დაავალა. მოგვიანებით, შეთავაზეს უამრავი საერთაშორისო მასწავლებლის თანამდებობამ მაგ. პრაღასა და ვაიმარში, მაგრამ მიუნხენში დარჩა.
მისი ერთ-ერთი გამოჩენილი მოსწავლე იყო შვეიცარელ-ამერიკელი მხატვარი ადოლფო მიულერ-ური.
ბენცური მოგვიანებით უნგრულ მაღალ კლასთა რჩეული იყო, ხატავდა მეფეთა და არისტოკრატთა უამრავ პორტრეტს.


ლასლო მოჰოი-ნადი

laslo mohoi nadi
ლასლო მოჰოი-ნადი (László Moholy-Nagy, [IPA: la:slo: moholi nɒɟ]), 20 ივლისი, 1895 – 24 ნოემბერი, 1946) — უნგრელი მხატვარი და ფოტოგრაფი, ბაუჰაუზის სკოლის პროფესორი. გავლენა იქონია კონსტრუქტივიზმმა. პოპულარიზაციას უწევდა ხელოვნებაში ტექნოლოგიისა და მრეწველობის ინტეგრაციას.

დაიბადა სახელით ლასლო ვაისცი (Laszlo Weisz) ებრაულ-უნგრული წარმოშობის ოჯახში. გერმანულ-ებრაული სახელი ბიძის უნგრულ გვარზე შეიცვალა (Nagy). მოგვიანებით გვარს ფსევდონიმი Moholy დაუმატა, იმ ქალაქის სახელი, სადაც გაიზარდა. ბუდაბეშტში იურისპრუდენციის სწავლის შემდეგ პირველ მსოფლიო ომში იქნა გაწვეული. 1919 წელს ვენაში პირველად აღმოაჩინა კონსტრუქტივიზმი კაზიმირ მალევიჩის, ნაუმ გაბოსა და ელ ლისიცკის ნამუშევართა გამოფენაზე.
1923 წელს მან შეცვალა იოჰანეს იტენი ბაუჰაუზის საწყისი კურსის მასწავლებლის ადგილზე. ეს მომენტი გახდა სკოლაში ექსპრესიონისტული გადახრების დასასრული და დასაბამი დიზაინისა და ინდუსტრიის ინტეგრაციის ორიგინალური მცდელობისა. ბაუჰაუზი ცნობილი იყო მის ხელოვანთა მრავალმხრივი მიმართულებით და მოჰოლი-ნადიც გამონაკლისი არ ყოფილა. მისი კარიერის განმავლობაში ის იხვეწება და ინოვატორი ხდება ფოტოგრაფიაში, ტიპოგრაფიაში, ქანდაკებაში, მხატვრობასა და ინდუსტრიულ დიზაინში. მისი ერთ-ერთი მთავარი მიმართულება ფოტოგრაფია იყო. მას ეკუთვნის ტერმინი "ახალი ხედვა" (the New Vision"). მას სწამდა, რომ ფოტოგრაფიას შეეძლო შეექმნა გარე სამყაროს ხედვის ახალი გზა, რას მიუწვდომელი იყო ადამიანის თვალისთვის. ხელოვნებასა და სწავლებაში მისი თეორიები შეჯამებულია წიგნში "ახალი ხედვა, მატერიალურიდან არქიტექტურამდე" (The New Vision, from Material to Architecture).

1928 წელს ბაუჰაუზიდან წასვლის შემდეგ ბერლინში გადადის და ექსპერიმენტულ თეატრებთან თანამშრომლობს (მათ შორის ე. პისკატორის პოლიტთეატრი). 1934 წელს ნაცისტების ცენზურით შევიწროებული ჯერ ამსტერდამში გადადის, 1935 წელს ლონდონში, ხოლო 1937 წელს აშშ-ში. ნაცისტურ გერმანიაში მისი ნამუშევრები 1937 წელს პროპაგანდისტულ გამოფენაზე "დეგენერატიული ხელოვნება" გამოფინეს. ჩიკაგოში მოჰოი-ნადი ახალ ბაუჰაუზს შეუერთდა, თუმცა სკოლამ ფინანსური მხარდაჭერა ერთ წელიწადში დაკარგა და დაიხურა. მოჰოი-ნადი ადგილობრივი მეწარმის მხარდაჭერით საკუთარ დიზაინის სკოლას ქმნის, რომელსაც 1939 წლიდან გარდაცვალებამდე ხელმძღვანელობდა. 1944 წლიდან ეს სკოლა დიზაინის ინსტიტუტად გარდაიქმნა.
მოჰოლი-ნადი 1946 წელს გარდაიცვალა ჩიკაგოში ლეიკემიისგან. მის სახელს ატარებს ბუდაპეშტის ხელოვნებისა და დიზაინის უნივერსიტეტი. მისი ნამუშევრების მნიშვნელოვანი ნაწილი ამჟამად გამოფენილია კორკორანის ხელოვნების გალერეაში ვაშინგტონში.


იშტვან შანდორფი

ishtvan shandorfi
იშტვან შანდორფი (უნგრ. Sándorfi István; დ. 12 ივნისი, 1948, ბუდაპეშტი, უნგრეთი – გ. 26 დეკემბერი, 2007, პარიზი, საფრანგეთი), უნგრელი მხატვარი, მიმდინარეობა ჰიპერრეალიზმის წარმომადგენელი.

მხატვარის მამა ერთ-ერთ ამერიკულ კომპანიაში მუშაობდა, 1950 წელს ის დააპატიმრეს 5 წლით. გათავისუფლებულ იქნა 1956 წლის უნგრეთის რევოლუციის დაწყებამდე. 1956 წელს მისმა ოჯახმა უნგრეთი დატოვა. თავდაპირველად, ისინი ავსტრიაში გადავიდნენ, შემდგომ გერმანიაში, 1958 წელს კი საფრანგეთში. შანდორფმა ხატვა 8 წლის ასაკში დაიწყო, 12 წლის ასაკიდან კი ის ზეთის საღებავებს იყენებდა. მან აიღო დიპლომი სამხატვრო სკოლაში "École nationale supérieure des Beaux-Arts", ასევე სწავლობდა სამხატვრო სკოლაში "École nationale supérieure des arts décoratifs".
ჰყავს ორი ქალიშვილი: ენჟი (დ.1974) და ევი (დ.1979)
ის გარდაიცვალა 2007 წლის 26 დეკემბერს, ანდერძის თანახმად მისი სხეული დაწვეს ბუდაპეშტში.

ნამუშევრები

მხატვრის პირველი გამოფენა შედგა პატარა გალერეაში, პარიზში. გაცილებით დიდი გამოფენა შედგა 1973 წელს ხელოვნების მუზეუმში "Musée d'Art Moderne de la Ville de Paris". ამის შემდეგ მისი ნამუშევრები მოიპოვებოდა საზღვარგარეთის ისეთ ქალაქებში, როგორიცაა კოპენჰაგენი, რომი, მიუნხენი, ბრიუსელი, ბაზელი, ნიუ-იორკი, ლოს-ანჯელესი, სან-ფრანცისკო.
ის ხატავდა უცნაურ ობიექტებს უცნაურ სიტუაციებში. მის 1970-1980-იანი წლების ნამუშევარში მან გამოიყენა ფერები ლურჯი და იასამანი, და მათი ცივი კომბინაცია. 1980-იან წლებში ის ნატურმორტებს ხატავდა.[1] 1988 წლიდან კი ძირითადად ხატავდა ქალებს.
მისი პირველი უნგრული გამოფენა შედგა 2006 წელს ბუდაპეშტში, 2007 კი – დებრეცენში. ეს პირველი შემთხვევა იყო, როცა ის სამშობლოში დაბრუნდა.


ილია რეპინი

ilia efimis dze repini
ილია ეფიმის ძე რეპინი (რუს. Илья́ Ефи́мович Ре́пин; დ. 5 აგვისტო/24 ივლისი, 1844, ჩუგუევი, ახლანდელი ხარკოვის ოლქი, უკრაინა ― გ. 29 სექტემბერი, 1930, კუოკალა, ფინეთი, ახლანდელი რეპინო, ლენინგრადის ოლქი,რუსეთი), წამყვანი რუსი მხატვარი და სკულპტორი უკრაინიდან, პერედვიჟნიკის სამხატვრო სკოლის მიმდევარი. მისი რეალისტური ნამუშევრები ხშირად არსებული სოციალური წყობის მწვავე კრიტიკას ასახავს.
დაიბადა ჩუგუევში ხარკოვთან, უკრაინაში. მამამისი სამხედრო ოფიცერი იყო. 1866 წელს სანქტ-პეტერბურგში მიემგზავრება და საიმპერატორო სამხატვრო აკადემიაში ირიცხება. 1873-1876 წლებში აკადემიის სტიპენდიით იტალიასა და პარიზში მოგზაურობს. მის ნახატთა უმრავლესობა გლეხობას, მეთევზეებსა და ვაჭართა ცხოვრებას აღწერს.
რეპინი პერედვიჟნიკების ასოციაციას 1878 წელს უერთდება. 1882 წლიდან ის სანქტ-პეტერბურგში ცხოვრობს, თუმცა ხშირად მოგზაურობს საზღვარგარეთ. რემბრანდტის ხანშიშესული ადამიანების პორტრეტებით მოხიბლული რეპინი ხატავდა ცნობილ თანამემამულეებს ლევ ტოლსტოის, მენდელეევს, პობედონოსცევს და მუსორგსკის. 1903 წელს რუსეთის მთავრობის დავალებით ხატავს მის ყველაზე გრანდიოზულ ტილოს (400x877 სმ), რომელზეც სახელმწიფო საბჭოს ცერემონიალური სხდომაა აღბეჭდილი.
1917 წლის ოქტომბრის რევოლუციის შემდეგ ქალაქი სადაც მისი სახლი მდებარეობდა, სანკტ-პეტერბურგიდან ჩრდილოეთით, ფინეთის ტერიტორია გახდა. ლენინმა მოიწვია რუსეთში დაბრუნებულიყო, თუმცა მხატვარი უკვე ძალზე მოხუცი იყო მოგზაურობისთვის. რეპინი გარდაიცვალა კუოკალაში, ფინეთი (ამჟ. რეპინო, ლენინგრადის ოლქი), 1930 წელს.
რეპინის ყველაზე ცნობილი ნამუშევრებია „ივანე მრისხანე ჰკლავს საკუთარ ვაჟს“ (1885), „ბურლაკები ვოლგაზე“ (1870-1873), და „ზაპოროჟიელ კაზაკთა პასუხი თურქეთის სულთანის წერილზე“ (1880-1891).