ჯიხვიშვილი - Jikhvishvili

ამ გვარის შესახებ ძალიან მწირი ცნობებია შემორჩენილი.

ცნობილია, რომ, სავარაუდოდ, ამ გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი ჯიხვა.

ასევე, გვხვდება გვარი ჯიხვაძე, რომელიც ამავე ფუძისაა.

საქართველოში 479 ჯიხვაშვილი ცხოვრობს: ტყიბულში – 142, თერჯოლაში – 128, ქუთაისში – 53. არიან სხვაგანაც.

32 ჯიხვიშვილი: გორში – 11, დედოფლისწყაროში – 8, ზესტაფონში – 3. არიან სხვაგანაც.

66 ჯიხოშვილი: ახმეტაში – 49, თბილისში – 13, გორში – 1. არიან სხვაგანაც.


აკადემიკოს იაკობ ახუაშვილის მიერ მოწოდებული მასალების მიხედვით


სამიტაშვილი - Samitashvili

გვარი სამიტაშვილის ფუძეა მეტსახელი სამა. ასევე, გვხვდება სახელები: სამატა, სამე, სამნა, სამო, სამიტა, სამეტა.

„სამიტაშვილის მიწა ესაზღვრებოდა ავთანდილ საგინაშვილის მიერ აბადარბაშ ბეჟანისთვის მიყიდულ გულიტაშვილის მიწას“ (1700 წელი).

1700 წელს, ასევე, მოიხსენიება სამეტაშვილი ბერია.

საქართველოში 72 სამიტაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 16, ზუგდიდში – 1, რუსთავში – 1. არიან სხვაგანაც.



აკადემიკოს იაკობ ახუაშვილის მიერ მოწოდებული მასალების მიხედვით


ქემაშვილი - Qemashvili


ამ გვარის წარმოშობის გვარ-სახელთა ისტორიას ცნობილი მკვლევრები – ბატონი ილია მაისურაძე და ალექსანდრე ღლონტი სწავლობდნენ. წიგნში „ქართული გვარ-სახელები“ აღნიშნულია: „ქემაშვილი, ვაქირი (სიღნაღის რაიონი), საკუთარი სახელი ქემა“.

წიგნში „პირთა ანოტირებული ლექსიკონი“, გვარები და სახელები შეტანილია მეთერთმეტ-მეჩვიდმეტე საუკუნეებში ქართული ისტორიული საბუთების მიხედვით, სწორედ იქ არის აღნიშნული სახელი ქემა: „ქემა, ზემო ღანუხში მცხოვრები, ლეონ კახთა მეფემ ის შესწირა სვეტიცხოველს“ (1569 წელი).


ქათმის ღვიძლის ბუტერბროდი - Qatmis gvidzlis buterbrodi

ინგრედიენტები
1 სუფრის კოვზი უმარილო კარაქი
2 სუფრის კოვზი ზეითუნის ზეთი
2 სუფრის კოვზი წვრილად დაჭრილი პანცეტა
½ ხახვი, წვრილად დაჭრილი
8 უნცია ქათმის ღვიძლი
¼ ჭიქა მშრალი თეთრი ღვინო
2 სუფრის კოვზი წითელი ღვინის ძმარი
ოხრახუში,
მარილი და წიწაკა
1 ბაგეტი, დაჭრილი
1 წითელი გემრიელი ვაშლი.

მომზადების წესი

დაადნეთ კარაქი და ზეითუნის ზეთი საშუალო ცეცხლზე და პატარა ტაფაზე.

დაამატეთ პანცეტა და ხახვი და დაელოდეთ 5 წუთი.დაამატეთ ქათმის ღვიძლი და ღვინო, 12-15 წუთი დაელლოდეთ. დაამატეთ ძმარი და აურიეთ. გადაიტანეთ ნარევი და დაჭერით პური პატარა ნაჭრებად. ოხრახუში,მარილი და პილპილი დაამატეთ თქვენი გემოვნებით.

სანამ გაიტანთ სუფრაზე გაავრცელეთ ქათმის ღვიძლი პურის ნაჭერზე. დაჭერით ვაშლი და ოხრახუში პატარა ნაჭრებად და მოათავსეთ პურზე.


თევზის კატლეტი - tevzis katleti

ინგრედიენტები:

თევზის ფილე 300 გრ.

მოხარშული კარტოფილი - 2 ცალი,

კვერცხი -1 ცალი,

კარაქი - 2 ჩ.ჭ.

დაფშვნილი ორცხობილა - 2 ს.კ.

ზეთი 1/2 ჩ.ჭ.

პილპილი (გემოვნებით)

მარილი (გემოვნებით)

მომზადების წესი:

თევზის ფილე გაატარეთ ხორცსაკეპ მანქანაში,

შეურიეთ გახეხილი კარტოფილი,

კვერცხი და გამდნარი კარაქი.

დაუმატეთ პილპილი და მარილი,

მიღებული მასისგან გააკეთეთ კატლეტები.

ამოავლეთ დაფშვნილ ორცხობილაში,

დაბრაწეთ ზეთში და შედგით ღუმელში.

კატლეტი შეგიძლიათ მიირთვათ ბოსტნეულის სალათასთან და არაჟანთან ერთად.


ჰარირა - მაროკოელი კერძი - Harira-marokoeli kerdzi

საჭირო ინგრედიენტები:

მუხუდო – 150 გრ;

მწვანე ოსპი – 50 გრ;

ბრინჯი – 50 გრ;

ვერმიშელი – 30-50 გრ;

ქათმის ფილე – 2 ცალი;

ხახვი – 2 ცალი;

პომიდორი ქილაში – 400 გრ;

ბულიონი – 1,5 ლ.

ოხრახუში და ქინძი – პატარა კონები;

ზაფრანა - ¼ ჩაის კოვზი;

ზეთი;

მარილი,

წიწაკა.

მომზადების წესი:

მუხუდო და ოსპი გარეცხეთ და ჩაალბეთ ცივ წყალში ( სასურველია ერთი დღით)

გაავლეთ გამდინარე წყალში, გადაწურეთ, დაასხით წყალი და ხარშეთ 1.30 წთ. (წყლის დაკლების შეთხვევაში შეგიძლიათ დაამატოთ)

ცალკე მოხარშეთ ქათმის ხორცი და დაჭერით წვრილად, (ბულიონი არ გადაღვაროთ)

ქვაბში ჩაასხით ზეთი, ჩაყარეთ წვრილად დაჭრილი ხახვი - მოთუშეთ,

პომიდორი აქციეთ ერთიან მასად, დაასხით ხახვს - თუშეთ 5 წთ.

დაჭერით მწვანილი და დააყარეთ პომიდორსა და ხახვს - მოურიეთ,

დაასხით ამავე მასას ბულიონი, ჩაყარეთ მუხუდო, ოსპი და ბრინჯი - ხარშეთ 10 წთ.

დაუმატეთ მარილი და წიწაკა;

ბოლოს დაამატეთ ვერმიშელი (სურვილისამებრ) და ზაფრანა;

(გასათხელებლად შეგიძლიათ დაუმატოთ მუხუდოს ნახარში ან ადუღებული წყალი, გასასქელებლად დაუმატეთ მუხუდო)

ვერმიშელის ჩაყრიდან ხარშეთ 5 წთ-ის განმავლობაში.

სუფრასთან შეგიძლიათ მიიტანოთ მაწონთან ან ფინიკთან ერთად.


ოკეანე - Okeane

ოკეანე, მსოფლიო ოკეანე ("ოკიანე" ფინიკიურად "უნაპირო", ბერძნ. Okeanos — ოკეანე — დიდი მდინარე, რომელიც გარს აკრავს დედამიწას).

ოკეანე — დედამიწის ზედაპირის მომცვლელი უწყვეტი გარსი, რომელიც გარს აკრავს კონტინენტებსა და კუნძულებს; ახასიათებს მარილების ერთნაირი შედგენილობა. ოკეანე ჰიდროსფეროს უმეტესი (94%) ნაწილია და მოიცავს დედამიწის ზედაპირის 70,8%. ოკეანის ცნებაში ხშირად იგულისხმება წყლის მასის ქვეშ მდებარე დედამიწის ქერქიცა და მანტიაც. ოკეანის ცალკეულ ნაწილებში მკვეთრად განსხვავებული ფიზიკური, ქიმიური, ბიოლოგიური და გეოლოგიური პროცესები მიმდინარეობს. ოკეანის წყალი განუწყვეტლივ მოძრაობს და ურთიერთქმედებს ატმოსფეროსთან და ლითოსფეროსთან. ოკეანის სხვადასხვა ნაწილის რეჟიმი დაკავშირებულია ასტრონომიულ ფაქტორებთან და განედურ ზონალურობას ექვემდებარება. ატმოსფეროს ცირკულაციის თავისებურებები (ქარები) განაპირობებს მუდმივი და პერიოდული ოკეანური დინებების სისტემას, იწვევს ღელვას; მზისა და მთვარის მიზიდულობის ძალები — მოქცევას. ოკეანის წყალი მზისგან მიღებული სითბოს უზარმაზარი რეზერვუარია. დინებების მეშვეობით ამ სითბოს გადანაწილება მნიშვნელოვნად განაპირობებს ხმელეთის დიდი სივრცეების ჰავას.
ოკეანის საზღვრები და მოხაზულობა ყალიბდებოდა ხანგრძლივი დროის განმავლობაში დედამიწის ქერქის გეოლოგიური აგებულებისა და განვითარების ისტორიის შესაბამისად.
დიდი გეოგრაფიული აღმოჩენების ეპოქიდან მოყოლებული, ოკეანე დიდ როლს თამაშობს კაცობრიობისათვის როგორც სატრანსპორტო გზა, საკვები პროდუქტების, ენერგეტიკის, ქიმიური და მინერალური რესურსების წყარო.

ფსკერის გეოლოგიური აგებულება და რელიეფი

ოკეანის სიღრმეების განაწილებაზე ზოგად წარმოდგენას გვაძლევს ჰიფსოგრაფიული მრუდი, რომელიც გვიჩვენებს, რომ ფსკერის ფართობის უმეტესი ნაწილი (73,8%) 3-6 ათას მ სიღრმეზე მდებარეობს. კონტინენტებისა და ზოგიერთი დიდი კუნძულის უშუალო გაგრძელებაზე - კონტინენტის წყალქვეშა კიდეზე - რელიეფის თავისებურების მიხედვით გამოყოფენ შელფს, კონტინენტურ კალთას და კონტინენტის ძირს. ოკეანის ფსკერის ამ ნაწილში დედამიწის ქერქი კონტინენტურია: ტერიგენული ნალექების ფენა (2-3 კმ სისქისა შელფისა და კონტინენტის ძირზე) დალექილია სქელ „გრანიტულ“ ფენაზე, რელიეფი გართულია წყალქვეშა კანიონებით, მეწყრებითა და ნასხლეტებით. კონტინენტის ძირს უშუალოდ ებმის ოკეანის საგები, რომლის ქვეშ დედამიწის ქერქი უმთავრესად ოკეანურია, ხოლო რელიეფის დამახასიათებელი ფორმებია ვრცელი დანაწევრებული აბისალური ვაკეები (ძველი და თანამედროვე ვულკანური წარმონაქმნებით) და დედამიწის ქერქის გიგანტურ რღვევებთან დაკავშირებული ღრმა ზღვის ღარები. აღსანიშნავია აგრეთვე გლობალურად გავრცელებული შუაოკეანური ქედები და რიფტები. ღრმა ზღვის ღარები, კუნძულთა რკალები და მათ მიერ ოკეანისაგან გამოყოფილი განაპირა ზღვების ქვაბულები - ე. წ. გარდამავალი ზონა - დედამიწის ქერქის ტექტონიკურად ყველაზე უფრო აქტიური ნაწილია. გამოირჩევა მაღალი სეისმურობით, ვერტიკალური მოძრაობებისა და თანამედროვე ვულკანიზმის ინტენსიურობით. წყნარი ოკეანის ფსკერზე მდებარეობს აგრეთვე უდიდესი ვულკანური პლატოები, სადაც ბევრი ვულკანური კონუსი წყლის ზედაპირზეა ამოშვერილი, ბევრი წყლისქვეშაა და ზოგზე მარჯნის რიფებია დაშენებული. აქვეა ე. წ. გაიოტები - თავწაკვეთილი წყალქვეშა ვულკანური კონუსები, რომელთა წვერი, როგორც ვარაუდობენ, აბრაზიის შედეგად უნდა იყოს მობრტყელებული.
ოკეანის ფსკერი დაფარულია მცირე სისქის (ასეული მ) ნალექებით. თბილსა და ზომიერ ზონებში ფსკერული ნალექი შედგება უმთავრესად ცოცხალი ორგანიზმების ჩონჩხისა და ნიჟარებისაგან (გლობიგერინებიანი, პტეროპოდებიანი, დიატომეებიანი და სხვა ლამი), 4,5 ათას მ-ზე დაბლა ღრმა ზღვის წითელი თიხა (ქიმიურად გარდაქმნილი ვულკანური და წვრილი ტერიგენული მასალა). მაღალ განედებში ჭარბობს ტერიგენული ნალექი (ლამი), რომელშიც შერეულია აისბერგების მიერ მოტანილი მასალა (ქვის ნატეხები, ქვიშა). ნალექების დაგროვების სიჩქარე ათას წელიწადში რამდენიმე მილიმეტრია. აბისალური ვაკეები მდიდარია რკინა-მანგანუმიანი კონკრეციებით.


სამხრეთის ოკეანე - Samkhretis okeane

სამხრეთის ოკეანე (ასევე ანტარქტიკის ოკეანე) წყლის აუზია, რომელიც ანტარქტიდას აკრავს გარს. ის მსოფლიოს სიდიდით მეოთხე ოკეანეა, მისი საზღვრები ყველაზე გვიან განისაზღვრა და ოკეანედ მსოფლიო ჰიდროგრაფიული ორგანიზაციის (მჰო) მიერ ოფიციალურად მხოლოდ 2000 წელს იქნა ცნობილი, მიხედავად იმისა, რომ მეზღვაური-მკვლევარები მას დიდი ხანია ამ სახელით მოიხსენიებენ. გადაწყვეტილებაზე იმოქმედა ოკეანოგრაფების მიერ ოკეანის დინებათა მნიშვნელობის ბოლო დროინდელმა აღმოჩენებმა. სხვა წყაროები, მათ შორის აშშ-ის ეროვნული გეოგრაფიული საზოგადოება, ატლანტიკის, წყნარი და ინდოეთის ოკეანეების საზღვრებს დღემდე ანტარქტიკამდე მიიჩნევენ. ფართობი-20327000 კმ2. ყველაზე ღრმა ადგილი სამხრეთ სანდვიჩის ღრმული-7235 მ.


ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანე - Chrdiloetis kinulovani okeane

არქტიკის ოკეანე ასევე ჩრდილოეთის ყინულოვანი ოკეანე, მდებარეობს ძირითადად ჩრდილოეთ პოლარულ რეგიონში, მსოფლიოს ხუთი ოკეანიდან კი უმცირესია სიდიდითა და სიღრმით. მიუხედავად იმისა, რომ საერთაშორისო ჰიდროგრაფიული ორგანიზაცია მას ოკეანედ სცნობს, ოკეანოგრაფები მას არქტიკის ხმელთაშუა ზღვას ან შემოკლებით არქტიკის ზღვას უწოდებენ და ატლანტის ერთ-ერთ ხმელთაშუა ზღვად განიხილავენ. ოკეანის ზედაპირის უდიდესი ნაწილი ყინულითაა დაფარული წლის ყველაზე ცივ თვეებში ან მთელი წლის განმავლობაში.


წყნარი ოკეანე - Tcknari okeane

წყნარი ოკეანე (ლათ. Mare Pacificum, „მშვიდი ზღვა“, დაარქვა პორტუგალიელმა მკვლევარმა ფერნანდო მაგელანმა) არის მსოფლიოს უდიდიესი წყლის რეზერვუარი. ის მოიცავს დედამიწის ზედაპირის მესამედს, საერთო ფართობით 179,7 მილიონი კმ²; ოკეანეში დაახლოებით 25.000 კუნძულია, რომელთა უმრავლესობა ეკვატორის სამხრეთით მდებარეობს.

წყნარი ოკეანის ზღვები

აღმოსავლეთ ჩინეთის ზღვა
ახალი გვინეის ზღვა
ბალის ზღვა
ბანდის ზღვა
ბერინგის ზღვა
ბელინსჰაუზენის ზღვა
ვისაიანის ზღვა
იავის ზღვა
იაპონიის ზღვა
კამოტესის ზღვა
კოროს ზღვა
მარჯნის ზღვა
მინდანაოს ზღვა
მოლუკის ზღვა
ოხოტის ზღვა
როსის ზღვა
სავუს ზღვა
სამარის ზღვა
სამხრეთ ჩინეთის ზღვა
სერამის ზღვა
სიბუიანის ზღვა
სოლომონის ზღვა
სულავესის ზღვა
სულუს ზღვა
ტასმანის ზღვა
ფიჯის ზღვა
ფილიპინის ზღვა
ფლორესის ზღვა
ყვითელი ზღვა
შიდა იაპონიის ზღვა
ჰალმაჰერის ზღვა