მთაწმინდელი გიორგი



გიორგი მთაწმიდელი (1009-1065 წწ.) იყო ქართველი სასულიერო და საზოგადო მოღვაწე, მწერალი, მთარგმნელი, ეროვნული კულტურის მოამაგე, ათონის ივერთა მონასტრის წინამძღვარი, საზღვარგარეთ მოღვაწე ქართველთა სამეცნიერო - ლიტერატურული საქმიანობის სულისჩამდგმელი.
მისი ბიოგრაფის, გიორგი მცირის გადმოცემით, გიორგი მთაწმიდელი თრიალეთში დაიბადა, იზრდებოდა სამცხეში. გიორგის მშობლებს, იაკობსა და მარიამს კეთილი ოჯახი ჰქონდათ. უფალმა შვილებითაც უხვად დააჯილდოვა: 3 ვაჟი და 3 ასული. ცოლ-ქმარს გადაწყვეტილი ჰქონდათ უფროსი შვილი უფლისთვის შეეწირათ. პირველი ასული ეყოლათ, თეკლა (პირველმოწამის სახელი) 7 წლის შეუსრულდა თუ არა, მონაზვნად აღკვეცეს სამცხეში, ტაძრისის დედათა მონასტერში. მერე შეეძინათ ვაჟი, რომელსაც თეოდორე დაარქვეს.

გიორგის დაბადება დედას წინასწარ ეუწყა. მარიამს სიზმრად გამოეცხადა უცნობი დიდებული და აუწყა, რომ ეყოლებოდა ვაჟი, რომლისთვისაც გიორგი უნდა დაერქვა და ღვთისთვის შეეწირა. ეს ამბავი მარიამმა იაკობს ამცნო და ცოლ-ქმარი სიხარულით ელოდა აღთქმულის აღსრულებას. მათ მართლა შეეძინათ ვაჟი 1009 წელს.

7 წლის გიორგი (1016 წ.) ტაძრისის დედათა მონასტერში განაწესეს, სადაც მან 3 წელი დაჰყო. 10 წლის რომ შეიქნა (1019 წ.) გადაიყვანეს ხახულის მონასტერში. აქ მოღვაწეობდნენ მისი ბიძები (მამის ძმები): გიორგი მწერალი "რომელი ყოფილიყო მწერალთა ზედა მთავრად კურაპალატისათა" და საბა "კაცი წრფელი და უმანკო." აღსაზრდელად და გასაწვრთნელად ბიძებმა ის მიგვარეს ილარიონ თუალელს, თუალის მონასტრის (ანტიოქიის მახლობად) მოღვაწეს, რომელიც ამ დროს ხახულში იმყოფებოდა. გიორგი ხახულის მონასტერში დიდხანს არ დარჩენილა. იგი ერთხანს თავის ბიძასთან (გიორგი მწერალი) დაბა ტვარწატაფში ცხოვრობდა. აქ პატარა გიორგი მოხუცებულ ბიძას ეხმარებოდა "ზეპირით კანანახობასა და წიგნის კითხვასა და მისსა მსახურებასა". გარკვეული ხნის შემდეგ, გიორგი ხახულში დაბრუნდა თავის მეორე ბიძასთან, საბასთან და ილარიონ თუალელის მიერ 25 წლისა ბერად აღიკვეცა (1034 წ.).

მალე გიორგის ნაცნობებთან განშორების და უცხოეთში გამგზავრების სურვილი გაუჩნდა. რომ არ ეცნოთ და უკან არ დაებრუნებინათ, თავისი ძვირფასი ტანსაცმელი დაძონძილ სამოსში გლახაკს გაუცვალა და ჩუმად გაიპარა. 1036 წელს გადავიდა შავ მთაზე (საკვირველი მთა), სვიმეონ საკვირველმოქმედის ტაძარში და დაემოწაფა გიორგი შეყენებულს.

გიორგი შეყენებულმა იგი თავისთან დაიტოვა და რომანაწმიდას მონასტერში დაამკვიდრა. 30 წლის ასაკში, 1039 წ. სქემა შეიმოსა და მოძღვრის ნებართვით, იერუსალიმს გაემგზავრა. მოილოცა წმინდა ადგილები და უკან, შავ მთაზე გაბრუნდა. მოძღვრის რჩევით, წიგნების თარგმნას მიჰყო ხელი და მთაწმიდის ივერიის (1040 წ.) მონასტერში გაემართა, სადაც ლიტერატურული მოღვაწეობა ჰყვაოდა. მთაწმიდის ქართველებმა გიორგი დიდი პატივით მიიღეს, თუმცა მან პატივს უპატიობა არჩია და 2 წლის განმავლობაში ძმებს მორჩილად ემსახურებოდა.

1042-1044 წლებში გიორგი ივერიის მონასტრის დეკანოზი იყო, შემდეგ კი, 12 წლის განმავლობაში - წინამძღვარი. 1056 წ. წინამძღვრობას თავი დაანება და ლიტერატურულ საქმიანობა მიჰყო ხელი.

1060 წ. გიორგი მთაწმიდელი ბაგრატ IV-ის მოწვევით საქართველოში ჩამოვიდა. 5 წლის შემგედ. უკან გაბრუნებისას, ათონზე თან წაიყვანა 80 უდედმამო ბავშვი და ქართველი ბერები.

კონსტანტინეპოლში მისული, პეტრე-პავლობის დღეს, 29 ივნისს გიორგი მთაწმიდელი მოულოდნელად გარდაიცვალა. იგი მთაწმიდაზე, ივერიის მონასტერში გადაასვენეს.

მისი ცხედარი დიდხნს ესვენა მთავარ ტაძარში - კათოლიკონში. თითქმის 1 წლის შემდეგ, 1066 წ. 24 მაისს დაკრძალეს ივერთა მონასტრის მესამე წინამძღვრის, გიორგი მაშენებლის ლუსკუმში.



Loading...

ტექსტის სანახავად გაიარეთ რეგისტრაცია.