ვინსონი (მთა ანტარქტიდაში)

ვინსონი (მთა ანტარქტიდაში)

ვინსონი — მთა ანტარქტიდაში. მდებარეობს ვინსონის მასივზე. მისი სიმაღლეა 5140 მ. სამხრეთი პოლუსიდან დაშორებულია 1200 კმ-ით. აღმოჩენილი იქნა 1957 წელს ამერიკელი მფრინავების მიერ. სახელი დაერქვა ცნობილი ამერიკელი სენატორის კარლ ვინსონის პატივსაცემად.


აკონკაგუა (მწვერვალი სამხრეთ ამერიკაში)

აკონკაგუა (მწვერვალი სამხრეთ ამერიკაში)

აკონკაგუა (ესპ. Aconcagua) - მწვერვალი სამხრეთ ამერიკაში, არგენტინის ანდებში. სიმაღლე 6960 მ (უმაღლესი მწვერვალი დასავლეთ და სამხრეთ ნახევარსფეროში). აგებულია დანალექ ქანებზე შეცოცებული ანდეზიტებით, რის გამოც შეცდომით ვულკანად იყო მიჩნეული. დაფარულია მუდმივი თოვლით. ფერდობებზე 7 მყინვარი ეშვება. მის დალაშქვრას ართულებდა ყინულით დაფარული ფერდობის არსებობა. პირველად 1897 წელს ავიდა მასზე ექსპედიცია ედუარდ ფიცჯერალდის მეთაურობით.


ევერესტი - Everesti

ევერესტი, ჩომოლუგმა, ჯომოლუნგმა, უმაღლესი მთის მასივი დედამიწაზე, ჰიმალაის მთებში, ნეპალისა და ჩინეთის საზღვარზე. სიმაღლე 8848 მ. საფუძველი აგებულია კამნრიულისწინა გნაისებითა და გრანატებით, 7000 მეტრის ზევით — მეზოზოური კრისტალური ფიქლებითა კირვებით. მასივიდან ყველა მხარეს ეშვება მყინვარები, რომელთა ბოლოები 5000 მ. სიმაღლეზე მდებარეობენ. ევერესტს აქვს პირამიდის ფორმა, სამხრეთი კალთა უფრო ციცაბოა, თოვლი და ფირნი არ ჩერდება და გაშიშვლებულია. ევერესტი პირველად დაიპყრეს 1953 წლის 29 მაისს ჯ. ჰანტის ინგლისელი ექსპედიციის წევრებმა ნ. ტენცინგმა (ნეპალი შერპა) და ე. ჰილარიმ (ახალზელანდიელი ალპინისტი). 1982 წლის 4 მაისს ევერესტის დაულაშქრავი მარშრუტით მიაღწიეს საბჭოთა ალპინისტებმა ვ. ბალიბერდინმა და ე. მისლოვსკიმ, იმავე ღამით (რაც უნიკალური შემთხვევაა ჯომოლუნგმაზე ასვლის ისტორიაში) მწვერვალი დალაშქრეს ს. ბერშოვმა და მ. ტურკევიჩმა.

სახელი

სახელის დარქმევა ერთგვარი პრობლემა გახდა. კანდიდატებს შორის ბევრი ადგილობრივი სახელი იყო, ერთ–ერთი ყველაზე ცნობილი მრავალსაუკუნოვანი ასეთი სახელი ტიბეტში იყო ჯომოლუნგმა. მოხსენება ამის თაობაზე, 1733 წელს პარიზში ფრანგმა გეოგრაფმა ანვილმა გამოაქვეყნა. ნეპალში კი ამ მთას დღემდე საგარმატხის ეძახიან. ბოლოს ენდრიუ ვომ განაცხადა, რომ ადგილობრივი სახელების სიმრავლე გაართულებდა მათ შორის ერთ–ერთის არჩევას, ამიტომ ჯორჯ ევერესტის საპატივსაცემოდ წარადგინა ევერესტის სახელწოდება. საგულისხმოა, რომ მთის ზუსტი სიმაღლე სწორედ ევერესტმა განსაზღვრა.


მწვანე მთა - Mwvane mta

მწვანე მთა, მთა ჯავახეთის ქედის დასავლეთ კალთაზე. სიმაღლე 2306 მ. აგებულია ზედა პლიოცენურ-შუამეოთხეული დროის დოლერიტული, ბაზალტური და ანდეზიტური ლავებით. აქვს კონუსის ფორმა. შემოსილია სუბალპური ბალახეულობით.


ოხოს-დელ-სალადო - Oxos-del-salado

ოხოს-დელ-სალადო (ესპ. Ojos del Salado) – ვულკანი ანდების მთებში. ჩილეს უმაღლესი მწვერვალი (6 893 მ.). სამხრეთ ამერიკაში სიმაღლით ჩამოუვარდება მხოლოდ აკონკაგუას. წარმოადგენს მსოფლიოს ყველაზე მაღალ ვულკანს.
მდებარეობს არგენტინისა და ჩილეს საზღვარზე. ვულკანის დასავლეთით წყნარ ოკეანემდე გადაჭიმულია ატაკამის უდაბნო.


აკონკაგუა (არგენტინა) - Akonkagua (argentina)

აკონკაგუა (ესპ. Aconcagua) - მწვერვალი სამხრეთ ამერიკაში, არგენტინის ანდებში. სიმაღლე 6960 მ (უმაღლესი მწვერვალი დასავლეთ და სამხრეთ ნახევარსფეროში). აგებულია დანალექ ქანებზე შეცოცებული ანდეზიტებით, რის გამოც შეცდომით ვულკანად იყო მიჩნეული. დაფარულია მუდმივი თოვლით. ფერდობებზე 7 მყინვარი ეშვება. მის დალაშქვრას ართულებდა ყინულით დაფარული ფერდობის არსებობა. პირველად 1897 წელს ავიდა მასზე ექსპედიცია ედუარდ ფიცჯერალდის მეთაურობით.


კილიმანჯარო - Kilimanjaro

კილიმანჯარო -- ვულკანური წარმოშობის მთა ჩრდილო–აღმოსავლეთ ტანზანიაში. ის მოიცავს აფრიკის უმაღლეს პიკს (5.895 მ). ეს არის უზარმაზარი სტრატოვულკანი, ამჟამად არააქტიური, გაზის ამომშვები კრატერებით, რომლის მთავარი ამოსასვლელი მდებარეობს მწვერვალ კიბოზე. მეცნიერებმა 2003 წელს დაასკვნეს, რომ თხევადი მაგმა მთავარი კრატერის მხოლოდ 400 მეტრი სიღრმეზე მდებარეობდა.