ქართველი ქალი

 (ხმები: 31)


საქართველოს ქარ-ცეცხლით სავსე ისტორიაში ქართველ ქალს ყოველთვის მნიშვნელოვანი ადგილი ეკავა. იგი ხშირად ყოფილა გმირობისა და თავდადების მაგალითი. მაია წყნეთელი, ცხრა ძმა ხერხეულიძის დედა თუ ოთარაანთ ქვრივი დიდსულოვნებისა და გმირული შემართების სიმბოლოები იყვნენ. მათი თავგანწირვა და სულიერი სიძლიერით ნებისმიერი დაბრკოლების გადალახვა ყოველ ქართველ ქალს თითქოს ავალდებულებდა, ყოფილიყო მათი ღირსეული მემკვიდრე. ქართველ ერს არანაკლები სიძლიერის ერთი მითიური, მაგრამ მაინც ქართველი ქალი ყავს, რომელიც აგრეთვე რთული არჩევნის წინაშე იდგა და განსხვავებით ზემოთჩამოთვლილი მანდილოსნებისაგან, უდიდესი მსხვერპლი მამაკაცისადმი სიყვარულისათვის გაიღო - დათმო ოჯახიცა და სამშობლოც. მედეას საქციელი ალბათ ნებისმიერი ევროპელი ქალისთვის მართლაც გმირობისა და ქალური სულის გამოძახილი იქნებოდა, მაგრამ არა ქართველისთვის. მედეა ჩვენში დღესაც იწვევს გაორებულ გრძნობას. იდეალურობისაკენ მსწრაფი ქართველისთვის მსგავსი სისუსტე - გრძნობას აყოლა - მიუღებელია. ქართული სიძლიერე სულ სხვა რამეში და არა სენტიმენტებში გამოიხატება, სწორედ ამიტომ მტრისა და სტუმრის წინაშე ერთნაირი შეუდრეკელი სახით მდგომ "ქართლის დედას" ხელში ხანჯალი და ფიალა უნდა ჭეროდა, რომ ქალს ყოველთვის ხსომებოდა მისი ვალის შესახებ ოჯახისა და მამულის წინაშე. მას ეს არასდროს დავიწყებია და უნდა ვაღიაროთ, ზედმეტად ჰქონდა განვითარებული სისპეტაკის მოთხოვნა საკუთარი თავის მიმართ. უფრო მეტიც, მას შეეძლო საკუთარი სიძლიერის სისუსტით შენიღბვით მამაკაცის კულტი დაეყენებინა ოჯახსა და საზოგადოებაში. მაშინ როდესაც ასაკოვანი ევროპისა და ახალგაზრდა ამერიკის ცხოვრების ლაბირინთებში ფემინისტური სიო იპარებოდა, ქართველი ქალი ვალდებულებებითა და საუკუნეების წინ შეძენილი ინსტიქტებით ცხოვრობდა, იდეალური მეუღლეობის, დიასახლისობისა და დედობის სამსახურში, რაც ნამდვილად რთულია. მას დაავიწყდა ქალური ჭირვეულობა და საკუთარი მე-ს მოთხოვნილებები. საბჭოური ეპოქის ნგრევასა და დამოუკიდებლობის ჰაერის ჩასუნთქვას საქართველოსთვის უმტკივნეულოდ ნამდვილად არ ჩაუვლია. ზედმეტია იმაზე საუბარი, რომ ფინანსურად უზრუნველ ცხოვერებას მიჩვეული ქართველი ქალი იძულებული შეიქნა, ახალ რეალობას შეგუებოდა და დღემდე მისთვის უცნობი - მარჩენალის - ამპლუაც მოერგო. თუ დასავლეთში ემანსიპირებული ქალისა და ფემინისტის მცნების გაჩენა საკუთარი ინტერესების დამცველი, და არა მამაკაცის ძლიერ ბეჭებზე დაყრდნობილი ქალების, საზოგადოებაში განსაკუთრებული ადგილის მოპოვებისათვის ბრძოლის დამსახურება იყო, საქართველოში იგი უტრირებული სახით ლათინური ამერიკის წარმოების საპნის ოპერებმა შემოიტანა. ყოვლისმომთმენი და მიმტევებელი ქართველი ქალი ახალი რეალობის წინაშე დადგა, რომელიც მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა დამკვიდრებული ცხოვრების წესისაგან. თითქოს მან როგორც იმ არაკორექტულ რეკლამაშია, უცებ გაიგო, რომ იგი ქალია და არა ჭურჭლის მრეცხავი მანქანა. და მოხდა ის, რასაც ფსიქოლოგები ალბათ "ინდივიდის აჯანყებას" ეძახიან. 21-ე საუკუნის დასაწყისში ქართველ ქალზეც გამართლდა უაილდის მიერ მე-19 საუკუნეში ნათქვამი: "ნებისმიერი ქალი ნატურით მეამბოხეა, ამასთან იგი მხოლოდ თავის თავს ეამბოხება". რა თქმა უნდა, საქართველოში ფემინისტების გაჩენა გლობალიზაციის, მოპოვებული ფინანსური თავისუფლებისა და საზოგადოებაში გარკვეული ადგილის დამკვიდრების დამსახურებაა და არა სერიალების, როგორც ეს შეიძლება ზემოთნათქვამიდან დაასკვნათ. "გვიან გამოფხიზლებული" მაქსიმალური იდეალობისაკენ მსწრაფი ქართველი ქალი თითქოს დაკარგული დროის ანაზღაურებას ცდილობს და გაცილებით უფრო ფემინისტური აზროვნებისაა, ვიდრე ჟორჟ სანდისა და სიმონა დე ბოვოარის ევროპელი შთამომავლები. თითქმის არც ერთი ქართველი წარმატებული ქმარსგაცილებული მანდილოსანი არ აღიარებს, რომ ოჯახის დანგრევა მტკივნეული იყო, მაშინ როდესაც მათი ევროპელი თუ რუსი კოლეგები ბევრს ილაპარაკებენ პოსტგაცილების დეპრესიასა და კარგი ფსიქოლოგის ძიებაში უამრავი დახარჯული თანხის შესახებ. ნუთუ ქართველ ქალს სიამაყე არ აძლევს სისუსტის გამოვლენის საშუალებას? ან იქნებ ძლიერი მანდილოსნისთვის, რომლის შესაძლებლობაც აშკარად აღემატება სამზარეულოში მოფუსფუსე მზრუნველი მეუღლის ვალდებულებებს, ხოლო ინტერესების სფერო გაცილებით გასცდა განჯინაში "კობალტისა" და "მადონას" სერვიზების გამოდებაზე ფიქრს, ქართველი ქმარი თავისი წარმოდგენებით კაცის პოლიგამიურ სიყვარულსა და უპირატესობებზე, მართლაც ზედმეტი თავის ტკივილია და მისი მოშორება ისეთივე სასურველია, როგორც ხორცმეტის? მე-20 და 21-ე საუკუნის ქართველი ქალი ორი სხვადასხვა მცნებაა: მან ისწავლა საკუთარი პიროვნების ინტერესების დაცვა, მაშინ როდესაც მამაკაცი ისევ ძველი წარმოდგენებით ცხოვრობს; უმრავლესობას ხელს არ აძლევს ძლიერი ქალის გვერდით ყოფნა, მას გვერდით ისევ მორჩილი, თავდახრილი, მხოლოდ ყოველდღიური საყოფაცხოვრებო საზრუნავით დაკავებული მანდილოსანი ურჩევნია. მაგრამ მექანიზმი უკვე ჩართულია და დროის მანქანა კი არავის გამოუგონია, რომ ცხოვრება უკან დავაბრუნოთ. სწორედ ამიტომ ქართველი მამაკაცების ერთი ნაწილი იმ დროს მისტირის, როდესაც ყოფილი საბჭოთა კავშირის ქვეყნებში, კერძოდ კი რუსეთში გასართობად დადიოდნენ და რესტორანში ვინმე რუსი ივანესთვის პირდაპირ სუფრიდან შეეძლოთ წაერთმიათ მანდილოსანი, მეორე ნაწილი კი საზღვარგარეთ სამუშაოდ წასული ცოლის გამოგზავნილი ევროებით ისევ სიყვარულობანას სამკუთხედის ფერხულშია ჩაბმული. ცხოვრება მშვენიერი ისევ მამაკაცისთვისაა. ამიტომ ძლიერი ქალის არჩევანი კაცია, რომელთანაც ბედნიერი იქნება და მასთან იცხოვრებს არა მოვალეობის მიზნით, როგორც ამას ქართველი ქალების უმრავლესობა აკეთებს და ჯერ კიდევ ჩვენი დედებისა თუ ბებიების ფასეულობებით ცხოვრობენ - ანუ ოჯახის შენარჩუნება უმთავრესია, რაც რა თქმა უნდა უწმინდესი ვალია - მაგრამ როდის გააცნობიერებს ქართველი მამაკაცი, რომ გარკვეული ვალდებულებები მასაც გააჩნია? მახსენდება ერთი ფაქტი მოსკოვის ცხოვრებიდან: საღამოს მეტროთი მგზავრობისას ჩემს წინა სავარძელზე იჯდა 35-40 წლის კავკასიელი მანდილოსანი. ქართველია-მეთქი ვიფიქრე, როდესაც მარჯვენა ხელის მეოთხე თითზე ბაჯაღლოს ბეჭედი შევნიშნე, ასეთს ხომ მხოლოდ ქართველები ატარებენ. სიმპათიურ ქალბატონს რუსი შეზარხოშებული მამაკაცი მიუჯდა და ყველა შესაძლო ქათინაურებით შეამკო იგი. მიუხედავად მისი დაჟინებული იერიშისა, მან ქართველი ქალისგან ტელეფონის ნომრის მიღებაც ვერ შესძლო, ერთადერთი რითაც იგი დაკმაყოფილდა, ქალბატონის მოკრძალებული მადლობა იყო. უცნობი ვაგონიდან იმედგაცრუებული გავიდა, ლოყებშეფაკლულ ქალს კი თვალები უბრწყინავდა და ოდნავ ეღიმებოდა. ის იყო მეუღლე, დედა, მაგრამ ვიღაც ნასვამმა გაახსენა, რომ პირველ რიგში მშვენიერი ქალი იყო და ხანდახან ისიც იმსახურებს ლამაზ სიტყვას. ნასვამ უცნობს ნათქვამი კომპლიმენტი ალბათ მალე დაავიწყდა, მაგრამ ჰაერში გაიფანტა, სმენას მისწვდა და გულში დარჩა, ქალის გულში, რომელიც ამდენს იტევს და ამდენს ითმენს.



წყარო




ტექსტის სანახავად გაიარეთ რეგისტრაცია.