შქმერი ( ონის მუნიციპალიტეტის სოფლები )

 (ხმები: 8)


shqmeri sofeli saqartveloshi racha lechxumisa da qvemo svanetis mxareebi usholta xaristvali saqartvelos kutxeebi
შქმერი — სოფელი საქართველოში, რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარეში, ონის მუნიციპალიტეტში. ამავე სახელწოდების თემის ცენტრი. (სოფლები: შქმერი, უშოლთა, ხარისთვალი). მდებარეობს ზღვის დონიდან 1720 მ-ზე, ონიდან 21 კმ-ში.

გეოგრაფია
სოფელი მდებარეობს მდ. ხეორის (რიონის მარცხენა შენაკადი) ზემო ნაწილში. ნიადაგის საფარი საშუალო, ხოლო მცენარეული საფარი სუბალპური ზონისაა. ხასიათდება ცივი ზამთრით და გრილი ზაფხულით. ულამაზესია ძნელად მისადგომი ხეორის კანიონი (ხეორის ძველი კალაპოტი. მის ქვეშ, ე.წ. ბრმა ხეობაში, 1 კმ სიგრძეზე მიედინება მდინარე ხეორი).

მოსახლეობა
უახლოესი დასახლებული პუნქტები: ჩრდილოეთით სოფელი ბოყვა (ონის მუნიციპალიტეტი) 8 კმ, დასავლეთით სოფელი მრავალძალი (ონის მუნიციპალიტეტი) 7 კმ, სამხრეთით სოფელი მოხვა (საჩხერის მუნიციპალიტეტი) 9 კმ.
2002 წლის აღწერის მონაცემებით შქმერის თემში ცხოვრობდა 139 კაცი, აქედან შქმერში - 53 კაცი, უშოლთაში - 39 კაცი, ხარისთვალში - 47 კაცი.[1] დღეისათვის მოსახლეობა ძლიერ შემცირებულია და ოთხ-ხუთ ათეულს არ აღემატება.

ისტორია
ონიდან სოფელი შქმერის გავლით საჩხერის მიმართულებით გადიოდა ისტორიული საქარავნო გზა. ეს მანძილი დაახლოებით 40 კმ-ია. ისტორიულ წყაროებში სოფელი შქმერი მოხსენიებულია 1071 წ. ნიკორწმინდის წინამძღვრის ჩანაწერებში. შედარებით ახალი აშნებულია: მონჭოხის წმინდა გიორგის, ქოლოსის წმინდა გიორგის და უშოლთის ღვთისმშობლის ეკლესიები. შეუსწავლელია თამარ მეფის კლდის გამოქვაბული-სამალავი. უძველესი წარმართული სალოცავის გოგუჭის მიმდებარედ 2000 წელს აშენდა წმინდა ნინოს სახელობის მცირე ტაძარი. სოფლის მახლობლად, უშოლთასთან არის კარსტული მღვიმე.
ვახუშტი ბაგრატიონი მის შესახებ წერს:

„ხეორის სათავის მცირეს ტბის ქუეით, ჩრდილოთკენ, კლდეს გამოსდის წყაროდ დიდი მდინარე, და ამ ორის წყლის შესართავს ქუეით არს შქმერი, დაბა დიდი, უვენახო, უხილო, მზგავსი სხუათა მთის ადგილთა და შუენიერ ზაფხულის ფრიად.“

მეურნეობა
მოსახლეობა ტრადიციულად მესაქონლეობას და მეკარტოფილეობას მისდევს. რამდენადმეა განვითარებული მეფუტკრეობა. სოფელ შქმერში მდებარეობს ფერმა "შქმერი ინვესტ", სადაც აწარმოებენ რძის პროდუქტებს. შქმერი საგრძნობლად დააზარალა 1991 წლის 29 აპრილს მომხდარმა რაჭის მიწისძვრამ. სოფელში არის მანგანუმის მადნის საბადო, მაღალი ხარისხის ყვითელი ქვიშის კარიერი, მრავალსაუკუნოვანი ტყე, ხოლო მდინარეებსა და ტბაში ბუდობს კალმახი. უხვადაა წყაროები.



Loading...

ტექსტის სანახავად გაიარეთ რეგისტრაცია.