ჩომახაშვილი - Chomaxashvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი ჩომახი.

ამავე ძირისაა გვარები ჩომახიძე, ჩომახია, ჩომახიშვილი.

„ღოუბნელი ნინია ჩომახაშვილი, 1818 წელს ნათლავს შიოს ვაჟს, მიმრქმელია პეტრე გოგოლაშვილი”.

ჩომახაშვილები ქვემო ქართლში მემამულე აზნაურები იყვნენ და ორბელიანთა შტო-გვარად მიიჩნევიან.

საქართველოში 455 ჩომახაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 172, გურჯაანში – 111, თეთრი წყაროში –105. არიან სხვაგანაც.

ჩომახიშვილი – 69. ჩომახიძე – 689. ჩომახია – 60.


ჯოიაშვილი - Joiashvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი ჯოია.

ვახუშტის მიხედვით, ჯოიას უცხოვრია სოფელ ტბისის ეკლესიის გვერდით, სულ მარტოს. როგორც ჩანს, ის იქ ეკლესიის განძს იცავდა. ერთხელ, ლაშქრობიდან მიმავალ მეფე ერეკლეს ამ ეკლესიის მახლობლად დაუსვენია. მამაცი მეფის წვევით გახარებულ ჯოიას ერეკლესთვის საკუთარი ოქროს ჯამი მიურთმევია. მეფეს ესიამოვნა ასეთი ძღვენი და უკითხავს, რით გადაგიხადო ეს პატივისცემა, რას მთხოვ სამაგიეროდო. ჯოიას უთქვამს, არაფერს გთხოვთ, მხოლოდ ერთი მეზობელი კაცი დამისახლე გვერდით, რომ ხმა გავცეო. შემდეგ ირკვევა, რომ ჯოიას მარტოდმარტო ვერ გაუძლია, ალგეთის პირას, უფრო დაბლა ჩამოუნაცვლია და ხალხის გვერდით, დიდ ენაგეთში დასახლებულა.

1906 წლის 31 მარტამდე ცნობილი გვარი იყო ჯოიაშვილი. 1 აპრილს, მეფის ჟანდარმერიამ გენერალ გრიაზნოვის მკვლელის გვარად დაასახელა ჯარიაშვილი. ორი დღის შემდეგ, ის შეიცვალა გვარით ჯავიაშვილი, ხოლო რამდენიმე დღის შემდეგ კი – ჯორჯიაშვილით. ასე გაჩნდა ჯოიაშვილიდან გვარი ჯორჯიაშვილი.

ჯორჯიაშვილების რამდენიმე ოჯახი გადავიდა მეტეხში და იქ ბოგველებად დაეწერნენ.

ჯორჯიაშვილების სოფელს ადრე ბოგვი ერქვა.

საქართველოში 92 ჯოიაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 63, თეთრი წყაროში – 28, ახალგორში – 1.


ყირიმელაშვილი - Yirimelashvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი ყირიმი, ყირიმია.

ბესო ყირიმელაშვილი მოიხსენიება 1843 წელს დიდ თონეთში, მოსახლეობის აღწერის დროს.

1885 წელს, სვიმონ მჭედლიძის თავმდებად მოიხსენიება ბერუა ყირიმელაშვილი.

ამავე ძირისაა გვარები ყირომელი, ყირიმლიშვილი, ყირიმელიშვილი.

საქართველოში 47 ყირიმელაშვილი ცხოვრობს.

ყირიმელი – 126. ყირიმლიშვილი – 138. ყირიმელიშვილი – 72.


ფრიდონაშვილი - Pridonashvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი ფრიდონი, რომელიც ირანული წარმოშობისაა. ამ სახელის ეტიმოლოგია დაუდგენელია. მისი შემოკლებული ფორმაა ფიდო, რომელიც გვხვდება ქართლში. ძველად, ასევე, გვხვდება საკუთარი სახელი აფრიდონი და მისგან ნაწარმოები გვარი აფრიდონიძე.

ამავე ძირისაა გვარი ფრიდონაშვილი.

1721 წელს მოიხსენიება ოთარა მერმანოზიშვილის ყმა ოქრუა ფრიდონაშვილი.

ასევე, 1721 წელს მოიხსენიება ბეჟანა აბულვათიშვილის ყმა სამნუა ფრიდონაშვილი.

საქართველოში 647 ფრიდონაშვილი ცხოვრობს: გურჯაანში – 208, თბილისში – 161, თუშეთში – 110. არიან სხვაგანაც.

163 ფრიდონიშვილი: თბილისში – 87, რუსთავში – 25, ლაგოდეხში – 20. არიან სხვაგანაც


ღვინიაშვილი - Gviniashvili

ვაზთან და მასთან დაკავშირებული აქსესუარებიდან, სულ ცოტა, 115 გვარია მიღებული. მეცნიერებმა ცალკე გამოყვეს ფუძე ღვი//ღუი. ისტორიულ წყაროებში დაფიქსირებულია ღვინაური. „ვახუშტი აბაშიძემ ღვინაური მამული შესწირა კაცხის მონასტერს“ (1550-1570 წელი).

„ღვინიაშვილი ზაქროს მიწა ერთ-ერთი საზღვარი იყო შალვა სააკაძის მიერ ფაცია მოშიაშვილისთვის მიყიდული მიწისა“ (მეჩვიდმეტე საუკუნე).

ქართველურ საკუთარ სახელებში დაფიქსირებულია მამაკაცის საკუთარი სახელი ღვინია. „ღვინია, რუისს მოსახლე, მისი ძმა გიორგი და შვილები, დომენტი კათოლიკოსს მიჰყიდეს“ (1662 წელი).

ღვინიანიძეები და ღვინიაშვილები მოიხსენიებიან კავთისხევში, აბულაში, ბერშოთში, ვეძისხევში, კლდეისში, ძოსტობში; იყვნენ მამასახლისები ჯიმითში.

ასევე, გვხვდება გვარები: ღვინაძე, ღვინერია, ღვინეფაძე, ღვინია, ღვიანაძე.

საქართველოში ყველაზე გავრცელებულ 1 000 გვარში ღვინიაშვილი 151-ე ადგილზეა.

საქართველოში 3 608 ღვინიაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 1 115, გურჯაანში – 407, ქარელში – 403. არიან სხვაგანაც.


ბაღდასარაშვილი - Bagdasarashvili

გვარი ბაღდასარაშვილი განსჯისა და პოლემიკის საგანი გახდა. დღეს ბაღდასარაშვილთა გვარისანი აღარ არიან, არადა, 1886 წლამდე იყო გვარი ბაღდასარაშვილი და არა ბაღდასაროვი.

1960 წლამდე არ არსებობდა გვარი ბაღდასაროვი, საფლავის ქვებზეც კია ზედწარწერები, სადაც მხოლოდ ბაღდასარაშვილები წერია.

ბაღდასარაშვილთა გვარშია ორი კომპონენტი, კერძოდ, ბაღი და სარი. ბაღი შემოკლებული მიწის ნაკვეთია, სადაც საგანგებოდ არის დარგული ხეხილი, სარი კი ვაზის მანაა (ჭიგო).

სოფელ მუხათში სხვებისგან გამორჩეული ბაღ-სარით ცნობილი კომლების წინა გვარი ნონიაშვილი ყოფილა, სოფლად შემორჩენილი მოხუცები მათ დღესაც ნონიათ ეძახიან. ქართველი ნონიაშვილ-ბაღდასარაშვილები დღეს რამდენიმე გვარად დაიშალა.

საქართველოში 662 ბაღდასაროვი, ანუ ბაღდასარაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 515, საგარეჯოში – 50, თეთრი წყაროში – 27. არიან სხვაგანაც.


დევლახაშვილი - Devlaxashvili

მცირერიცხოვანი გვარ-სახელია. ის მხოლოდ თეთრი წყაროს რაიონში, სოფელ მუხათში გვხვდება.

1781 წელს მოიხსენიება სახელები: მურადა, ახუა, მონადირევა, დევოლახია.

1817 წელს, კამერალური აღწერის მასალებში ჩნდება გვარები: მურადაშვილი, ახუაშვილი, მონადირაშვილი, მონადირიშვილი.

საქართველოში 27 დევლახაშვილი ცხოვრობს.


ქაცარიძე-ქაცარავა - Qacaridze - Qacarava

გვარის ფუძეა ქაცარი. ქაცარი მეგრულად იგივეა, რაც თიკანი.

სამეგრელოში გვხვდება გვარი ქაცარავა.

მეთექვსმეტე საუკუნის დამლევს ხონის საყვირის მებეგრე ქრისტეშია ქაცარავა და ხუცესი ქაცარავა ხონში დასახლებულან.

მეთვრამეტე საუკუნის საბუთებში გვხვდება გიორგი (ხუცესი) ქაცარავა.

საქართველოში 260 ქაცარავა ცხოვრობს: თბილისში – 129, ხობში – 33, ბათუმში – 25. არიან სხვაგანაც.

80 ქაცარიძე: თბილისში – 19, ზესტაფონში – 54, ქუთაისში – 3. არიან სხვაგანაც.


ბუზალაძე - Buzaladze

გვარის ფუძეა ბუზა, რომელსაც ნაწილაკი ლა და სუფიქსი ძე ემატება.

ისტორიულ დოკუმენტებში გვარი ბუზალაძე 1688-1703 წლებში გვხვდება.

დაკარგული ყმა-მამულის ნუსხაში აღნიშნულია, რომ ბუზალაძის საკომლო მიწები გუნდიაშვილს მიჰყიდეს.

ბერუკა ბუზალაძე პაპუნა ხვედიანელის მიერ ბადურ მაჩაბლისთვის მიცემული ნასყიდობის წიგნში მოწმედ მოიხსენიება.

საქართველოში 1 249 ბუზალაძე ცხოვრობს: თბილისში – 218, ჭიათურაში – 186, ლაგოდეხში – 176. არიან სხვაგანაც.


კიკვილაშვილი - Kikvilashvili


ქართული გვარის ფუძეა სიტყვა კიკა. სულხან-საბასთან „კიკვა“ მეთოფეს, მეომარს, ჯარისკაცს ნიშნავს.

ამავე ძირისაა გვარები: კიკავძე, კიკვიძე.

საქართველოში 207 კიკვილაშვილი ცხოვრობს: გორში – 105, თბილისში – 85, რუსთავში – 10. არიან სხვაგანაც.


პავლიაშვილი - Pavliashvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი პავლე, რომელიც ლათინური წარმოშობისაა და ქართულად „პატარას“, „მცირეს“ ნიშნავს.

1523 წელს პავლიაშვილი მოიხსენიება ყმისა და მამულის ნასყიდობის წიგნში, რომელიც ავთანდილ ჯავახიშვილის ამირბარ მაღალაძისათვის მიუცია.

ასევე, 1718 წელს ბარათაშვილთა გაყრის წიგნში მოხსენიებულია გვარი პავლიაშვილი.

1721 წელს ენაგეთში არიან მოხსენიებულნი პავლიაშვილები, როგორც აზნაურები.

1818 წელს წინწყაროში მოიხსენიება მღვდელი დიმიტრი პავლიაშვილი.

საქართველოში 2 895 პავლიაშვილი ცხოვრობს: თბილისში – 777, გორში – 681, სიღნაღში – 189. არიან სხვაგანაც.


რევაზიშვილი - Revazishvili


გვარის ფუძეა საკუთარი სახელი რევაზი, რომელიც სპარსული წარმოშობისაა და „კმაყოფილს“ ნიშნავს.

რევაზიშვილები ისტორიულად ამილახვართა შთამომავალნი არიან, „რომელნიც განიყოფიან სხვადასხვა სახელად – რევაზიშვილებად, ქაიხოსროშვილებად, ბეჟანიშვილებად, ერასტიშვილებად, გივიშვილებად; ხოლო პირველი თავადობის ადგილი და ამილახვრობა-სპასპეტობა იყო რევაზიშვილთა, რომელნიც უფროსნი იქნებოდნენ სახლში, ხოლო სხვათა აქუნდათ მეორისა და მესამისა თავადისა ხარისხნი და პატივი“.

„თავადი გურჯი რევაზიშვილნი არიან ბარათაანთ გვარისანი, გარნა გაუგვარდათ სახელი სომხობისა გამო, რომელ გურჯი რევაზად სახელდეს თათართა, ოდეს ბრძოდნენ მათ და რომელნიც ითარგმნების (გურჯი) ქართველი რევაზ და ესე გვარი მიიღო რევაზმან დროსა მეფისა ვახტანგისასა 1703 წელსა და მუნითგან იწოდებიან გურჯი რევაზიშვილებად მისნი შთამომავალნი და არიან რამდენსამე სახლად სომხეთსა შინა“.

რევაზიშვილი ნაწარმოებია კიდევ რამდენიმე წარჩინებული საგვარეულოდან.

საქართველოში 2 155 რევაზიშვილი ცხოვრობს.

314 – რევაზაშვილი